Bulgar mistik Baba Vanga mitolojik boyutlara ulaştı. Sosyal medya ve tabloid basın; 11 Eylül saldırılarından Kovid-19 pandemisine kadar her şeyi onun bildiğini iddia ediyor. Hatta son günlerde 2026 yılında 3. Dünya Savaşı'nın çıkacağı ve uzaylılarla ilk temasın kurulacağı gibi "yeni" kehanetler havada uçuşuyor.

Ancak Bulgaristan'daki uzmanlar ve Vanga'yı yakından tanıyanlar tek bir ağızdan uyarıyor: Bunların çoğu uydurma.

1. "O Sadece İnsanların Sağlığıyla İlgilenirdi"

Bulgaristan merkezli Baba Vanga Vakfı'ndan Ivan Dramov, Vanga'ya atfedilen nükleer felaket veya dünya savaşı vizyonlarını "saçmalık" ve "mutlak yalan" olarak nitelendiriyor. Dramov'a göre Vanga, küresel felaketlerden ziyade kendisine gelen insanların sağlık sorunları ve kişisel dertleriyle ilgilenen "aziz" bir kadındı.

2. Propaganda Aracı Olarak "Vangovaty"

Vanga’nın ismi, özellikle Rusya’da siyasi anlatıları desteklemek için sıkça kullanılıyor. Hatta Rusçada kehanette bulunmak anlamına gelen "vangovaty" (vangolamak) diye bir fiil bile türetilmiş. Araştırmacılar, Vanga’nın isminin şu amaçlarla kullanıldığını belirtiyor:

  • NATO ve AB karşıtlığı yaratmak.

  • Rusya’nın ABD üzerindeki hayali üstünlüğünü savunmak.

  • Ukrayna'nın işgali gibi olayları "kader" gibi göstererek meşrulaştırmak.

3. Kaynağı Belirsiz "Bilgiler"

Vanga'nın bu kadar çok küresel kehanetinin olmasının önündeki en büyük engel şudur: Baba Vanga hayattayken hiç kaydedilmedi ve arkasında hiçbir yazılı kayıt bırakmadı. * Valentin Sidorov Faktörü: 1990'larda Rus yazar Sidorov, Vanga ile tanıştığını iddia ederek onun ağzından Rusya'nın zaferlerini içeren kehanetler yayımladı. Ancak bu görüşmelere dair hiçbir kanıt yok.

  • Esnek Bir Medyum: Uzmanlar Vanga'yı "esnek bir medyum" olarak tanımlıyor; yani hiç konuşmadığı halde herkesin kendi ajandasına uygun sözleri onun ağzına yakıştırabildiği bir otorite figürü.

4. Vanga Bunu Öngörmüştü: İsminin İstismarı

İlginç bir detay olarak, Vanga'nın 1989 yılında komünist rejimin çöküşü sırasında isminin ticari amaçlarla (kıyafetlerden mendillere kadar) kullanılmaya başlandığını görünce şöyle dediği rivayet edilir:

"İsmimi hem sağlığımda hem de ölümümden sonra kötüye kullanacaklar."

Baba Vanga, bugün gerçek bir kişiden ziyade; tık avcılığı (clickbait), komplo teorileri ve siyasi propaganda için kullanılan bir "avatar" haline gelmiş durumda. Bilim insanları ve onu gerçekten tanıyanlar, internette okuduğunuz "Vanga dedi ki..." ile başlayan küresel felaket senaryolarına şüpheyle yaklaşmanızı öneriyor.