Birleşmiş Milletler (BM), dünya genelinde su kaynaklarının "küresel bankrot" durumuna girdiğini ve bunun geri dönüşü olmayan sonuçlar doğurabileceğini bildirdi. Küresel su kriziyle ilgili azami derecede ciddi sorunların yaşandığı, yeni yayınlanan raporda vurgulanıyor.

Kabil’in, suyu olmayan ilk modern şehir olma yolunda ilerlediği belirtilirken; Mexico City'nin her yıl yaklaşık 50 santimetre batmakta olduğu ve ABD'nin güneybatısındaki eyaletlerin Colorado Nehri'nden düşen su miktarının nasıl paylaştırılacağı konusunda sürekli bir mücadele içinde olduğu aktarıldı.

Dünya genelindeki su durumunun o kadar ciddi olduğu ifade ediliyor ki, “kriz” veya “stres” terimlerinin boyutunu yeterince yansıtamadığı kaydedildi. Bu rapor, Birleşmiş Milletler Üniversitesi tarafından yayımlandı ve Su Kaynakları dergisinde onur sayısı olarak sunulan bir çalışmaya dayanıyor.

Raporun yazarı ve Birleşmiş Milletler Üniversitesi Su, Çevre ve Sağlık Enstitüsü Direktörü Kaveh Madani, “Eğer bu durumu sürekli kriz olarak tanımlarsanız, bunun geçici olduğunu ima edersiniz. Bu bir şok. Bunu hafifletebiliriz” dedi.

“Bankrot” terimiyle, her ne kadar mümkün olan her yerde durumu düzeltmek ve hafifletmek hayati olsa da, “yeni bir gerçekliğe uyum sağlamanız gerekiyor; artık daha kısıtlayıcı olan yeni koşullara” dedi Madani.

Su bankrotu şu şekilde işliyor: Doğa, yağmur ve kar şeklinde bir verim sağlarken, dünya, göllerden ve yeraltı su yollarından, yenilenme hızından çok daha fazla su tüketiyor ve böylece borçlanıyor. İklim değişiklikleri nedeniyle meydana gelen sıcaklık ve kuraklık sorunları durumu daha da kötüleştiriyor.

Sonuçlar arasında, nehirlerin ve göllerin azalması, bataklıkların kuruması, su seviyelerinin düşmesi, toprak ve çukurların parçalanması, çölleşme, kar kıtlığı ve buzul erimeleri sayılabilir.

Rapordaki istatistikler ise oldukça endişe verici. 1990 yılından bu yana, gezegenin büyük göllerinin yüzde 50'sinden fazlası su kaybetti. Önemli su seviyelerinin yüzde 70'i uzun vadeli azalma yaşıyor. Avrupa Birliği büyüklüğünde bataklık alanlarının son 50 yılda silindiği ve 1970 yılından beri buzulların yüzde 30 oranında küçüldüğü ortaya kondu. Su sistemleri daha az yük taşıyan bölgelerde bile, kirliliğin içme suyu miktarını azalttığı kaydedildi.

“Milyonlarca bölge hidrolojik kapasitelerini aşıyor” ve artık bir daha önceki koşullara geri dönmenin mümkün olmadığı belirtildi.

Bu durum insanların üzerinde de sonuçlar doğuruyor; neredeyse dört milyar insan yıllık en az bir ay su sıkıntısı yaşamaktadır.

Ancak, sorunun tanınması ve tüketimin ayarlanmasındansa, su genellikle olduğu gibi alınmakta ve “kredi limitleri sürekli yükselmektedir” diye ifade etti Madani.

Los Angeles, Las Vegas ve Tahran gibi şehirlerde, sınırlı su kaynaklarına rağmen yayılma ve gelişim teşvik ediliyor. “Her şey yolundaymış gibi görünüyor, ta ki öyle olmadığı zaman… ve o noktada çok geç” yorumunu yaptı Madani.

Rapor, bazı bölgelerin daha ciddi bir şekilde etkilendiğini bildirmekte. Orta Doğu ve Kuzey Afrika, su kıtlığı ve aşırı iklim ülkesel savunmasızlık nedeniyle oldukça zor koşullarla karşı karşıya.

Veriler alarm verici olmakla birlikte, su bankrotunun tanınması, ülkelerin kısa vadeli acil durum düşüncelerinden uzun vadeli stratejilere geçiş yapmalarına yardımcı olabilir.

Rapor, tarımda dönüşüm çağrısını yapıyor; su kaynaklarının en büyük küresel tüketicisi olan tarımda bitki değişiklikleri ve daha etkili sulama yöntemlerinin benimsenmesi, suyun daha iyi izlenmesi için yapay zeka ve uzaktan algılama kullanılmasını, kirliliğin azaltılmasını ve bataklıkların ile yeraltı alanlarının korunma oranının artırılmasını öneriyor.

“Su bankrotu gerçeğini kabul ederek, nihayetinde insanları, ekonomileri ve ekosistemleri koruyacak zor kararlar alabiliriz. Ne kadar fazla geciktirirsek, o kadar fazla açık veririz” ifadesine yer verdi Madani.