İran'da hükümete karşı devam eden protestolar 13. gününe girdi. İnternet kesintisi ve iletişim eksikliği nedeniyle kendini birçok şehre yayılan gösteriler, BBC'nin haberine göre en az 16 şehirde sürmekte, son olarak doğuda, Pakistan sınırına yakın Zahedan'da kaydedilmiştir.

Protestolar 28 Aralık’tan bu yana kesintisiz bir şekilde devam ediyor ve bu durum, İran tarihindeki en yaygın huzursuzluk olarak nitelendiriliyor. Protestocular, İran'ın ruhani lideri Ayetulla Ali Hamaney'e yönelik sloganlar atarak, mevcut kötü yaşam koşullarından onu sorumlu tutuyor.

Birçok gösterici, İran'ın sürgündeki eski taht varisi Reza Pahlavi'nin geri dönmesini talep etmektedir. Pahlavi, 1979'daki İslam Devrimi'nde tahttan indirilen son Şah'ın oğludur. Sürgünde lider olan Pahlavi, birkaç gün önce yaptığı bir çağrıda, İranlılara protestolara katılmaları için seslenmiştir. Bu çağrıyı daha önce yedi Kürt siyasi partisi ve altı kadın hakları grubunun oluşturduğu bir koalisyon da destekleyerek genel grev çağrısında bulundu.

İran'daki internet kesintisi, ülke genelinde yaşanan huzursuzluklarla ilgili haber akışının neredeyse tamamen durmasına yol açtı. Şiraz'ın güneyinde bulunan bir kişi, BBC'ye gönderdiği mesajda, süpermarketlere akın eden vatandaşların, zor günler için yiyecek ve temel ihtiyaç maddeleri temin etmeye çalıştığını bildirdi.

İnternetin kesilmesi, bankamatiklerin çalışmamasına ve alışveriş için nakit erişimi sağlayacak durumların kaybolmasına neden oldu. Bankalar, internetin kesik olması sebebiyle debit kartların kullanımını engelledi.

Amerika merkezli İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), 28 Aralık'tan bu yana en az 48 protestocunun ve 14 güvenlik görevlisinin hayatını kaybettiğini bildirmiştir. Ayrıca, Norveç merkezli İran İnsan Hakları örgütü ise, en az 51 protestocunun hayatını kaybettiğini, bunlar arasında dokuz çocuğun da bulunduğunu aktarmıştır.

Uluslararası birçok medya kuruluşu, BBC dahil olmak üzere, İran’dan haber yapma konusunda kısıtlamalarla karşılaşmıştır. Bu nedenle, sosyal medya, can kayıplarını doğrulamak açısından kritik bir öneme sahiptir. Ancak, internetin kesilmesi nedeniyle bu durum zorlaştırılmıştır.

İran hükümeti, protestoların patlak vermesinin ardından internet kesintisi uygulandığını doğrulamıştır. İletişim Bakanlığı, bu kararın "güvenlik organları" tarafından "ülkedeki hâkim koşullar" nedeniyle alındığını ifade etmiştir.

Hükümet, internet hizmetlerinin yeniden sağlanması için çalışmalar yürüttüğünü kaydetmiştir. İran hükümetinin Telegram kanalında yayımlanan açıklamada, bakanlığın iletişim sağlamak ve internet hizmetlerini yeniden kurmak için çalıştığı bilgisi verilmiştir.

Reza Pahlavi, bugün Amerikan Başkanı Donald Trump'tan "İran halkına yardım etmek için müdahale etmeye hazır olmasını" talep etmiştir. Pahlavi, "Sayın Başkan, bu, dikkat ve destek için acil bir çağrıdır. İnsanlar bir saat içinde tekrar sokaklarda olacak. Lütfen yardım edin" demiştir.

Ayrıca, halkın özgürlükleri için sokaklara çıkmaları ve güvenlik güçlerine karşı durmaları gerektiğini vurgulamıştır.

Tahran Cumhuriyet Savcısı Ali Salehi, bugün İran'daki protestoculara, kamu ve devlet mallarına zarar veren ve güvenlik güçleriyle çatışanların "idam cezasıyla" karşılaşacaklarını bildirmiştir. Salehi, "Hukuk sistemimizdeki kırmızı çizgi, bu ülkenin vatandaşlarının güvenliğidir. Teröristlerle olan mücadelemiz caydırıcı olacaktır ve devlete karşı savaş açanların cezası, İran yasasına göre idamdır" ifadelerini kullanmıştır.

Amerika Başkanı Donald Trump, bugün Truth Social platformunda İran'daki protestolara dair bir video paylaşmış, göstericilerin İran'ın ikinci büyük şehri Maşhad'ı kontrol altına aldığını öne sürmüştür. Trump, İsrail televizyonu Kanal 13'ün videosunu yeniden paylaşarak, "Bir milyondan fazla insan protesto etti: İran'ın ikinci en büyük şehri göstericilerin kontrolüne geçti, rejim güçleri şehri terk etti" yorumunu yapmıştır.

Ancak, bu iddiaların bağımsız raporlar tarafından doğrulanmadığı, güvenlik güçlerinin şehri tamamen terk ettiği veya şehirdeki kontrolün göstericilere geçtiği yönünde bir kanıt bulunmadığı belirtilmektedir.

Trump, daha önce Truth Social platformunda İran'ın barışçıl protestocuları öldürmesi durumunda ABD'nin müdahale edeceğini ifade etmiştir. "Eğer İran, barışçıl protestocuları acımasızca öldürürse, bu onların alışkanlığıdır, ABD onlara yardım etmeye gelecek. Hazırız ve silahlıyız, harekete geçmeye hazırız" mesajını iletmiştir.