İsrail ve Amerika Birleşik Devletleri'nin (ABD) İran'a karşı geniş çaplı bir saldırı başlatmasının ardından Tahran, kuzey İsrail'i ve Orta Doğu'daki ABD askeri üslerini füze saldırılarıyla hedef alarak misilleme yaptı. Geçtiğimiz yılın sonlarında patlak veren kitlesel protestolar ve Haziran 2025'te İsrail ile olası doğrudan savaş senaryoları arasında kalan İran İslam Cumhuriyeti'nin, modern tarihinde en çalkantılı dönemlerinden birini yaşadığı belirtildi.

Yüzölçümü bakımından dünyanın 17. büyük ülkesi olan İran, 1.648.195 kilometrekarelik bir alanı kaplamaktadır. Batı ve Güney Asya'nın kesişim noktasında yer alması sebebiyle stratejik önemi yüksek olup hayati güzergahları kontrol etmektedir. 2025 yılı tahminlerine göre nüfusu yaklaşık 92,4 milyon olup, bu özelliğiyle dünyanın en kalabalık 17. ülkesidir. İran, dinin devletten ayrı düşünülemez olduğu teokratik bir İslam Cumhuriyeti'dir. Ülkenin dini bağlılık açısından yüksek bir sıralamada yer alsa da (2024'te dünyada 3. sıra), genç nesiller arasında artan bir sekülerleşme eğilimi olduğu kaydedildi. Dünya petrol rezervlerinin %10'una ve doğalgaz rezervlerinin %15'ine sahip bir enerji süper gücü olmasına rağmen, ülke ekonomisinin yaptırımlar, yolsuzluk ve savaşın sonuçları nedeniyle derin bir krizde olduğu aktarıldı. İran'ın askeri doktrini, konvansiyonel bir çatışmada Batılı güçlere denk gelemeyeceğinin bilinciyle caydırıcılığa ve asimetrik savaşa dayanmaktadır.

İran'daki yönetim, teokrasi ve cumhuriyetin karmaşık bir birleşimi olup en yüksek otorite tek bir kişinin elindedir. İran, onlarca yıldır Orta Doğu genelinde güç projeksiyonu yapmak amacıyla "Direniş Ekseni" olarak bilinen bir müttefik ve vekil ağı kurmuştur. Ancak bu ağın son dönemde ağır darbeler aldığı belirtildi. İran'ın dış politikası, ABD ve İsrail'e yönelik düşmanlık ile Suudi Arabistan ile olan rekabet tarafından şekillenmektedir. İran'ın nükleer programı, onlarca yıldır uluslararası toplumla bir anlaşmazlık konusudur. İran programın barışçıl olduğunu iddia etse de Batı, nükleer silah geliştirme çabası olduğundan şüphe duymaktadır.