Karadağ Hükümeti, yolsuzlukla ilgili suçlarda Cumhurbaşkanı ve hükümet üyelerinin dokunulmazlığını kaldırmayı öngören Anayasa değişikliği teklifini Avrupa Komisyonu ve Venedik Komisyonu'nun görüşüne sunarak anayasa değişikliği sürecini başlattığını bildirdi.
Hükümetin açıklamasında, bu kararın anayasal çözümleri uluslararası yolsuzlukla mücadele standartlarıyla uyumlu hale getirmek amacıyla alındığı belirtildi. Girişimin, GRECO'nun beşinci tur değerlendirmesinde, hükümet üyelerinin dokunulmazlığının, ceza miktarından bağımsız olarak yolsuzlukla ilgili tüm suçları kapsamayacak şekilde yeniden değerlendirilmesini tavsiye etmesinin ardından geldiği kaydedildi. GRECO'nun uyum raporunda bu tavsiyenin uygulanmadığı ve Karadağ'a acilen anayasal değişiklikler yapması çağrısı yapıldığı da aktarıldı.
Mevcut Anayasa'nın 86. maddesine göre, dokunulmazlığın, özellikle öngörülen cezanın beş yıldan az olduğu durumlarda, kamu görevine karşı işlenen suçlar ve yüksek düzeyli yolsuzluk davalarında etkili ceza kovuşturmasını engelleyebilecek bir usul engeli oluşturabileceği ifade edildi. Karadağ Hükümeti, bu tür bir düzenlemenin süreçleri zorlaştırabileceği veya geciktirebileceği değerlendirmesinde bulundu. Açıklamada, "Bu tür normatif bir çözüm, süreçlerin gecikmesine veya zorlaşmasına, kamuoyunun kurumlara olan güveninin zayıflamasına ve yasa önünde eşitlik ilkesinin ihlaline yol açabilir" ifadelerine yer verildi.
GRECO tavsiyelerinden hareketle, Ulusal Yolsuzlukla Mücadele Konseyi, Karadağ Anayasası'nın 155. maddesi uyarınca Anayasa değişikliğini başlatmasını Hükümete önerdi. Önerilen çözümle, Cumhurbaşkanı ve hükümet üyelerinin, ceza miktarından bağımsız olarak, kamu görevine karşı işlenen suçlar veya yolsuzlukla ilgili suçlar için dokunulmazlığa sahip olmayacağı kesinleştirildi. Karadağ Hükümeti, bu çözümün, yasama organının ön onayı olmaksızın ceza kovuşturmalarının başlatılmasına ve yürütülmesine olanak sağladığını, fonksiyonel dokunulmazlığın ise yalnızca anayasal yetkilerin yerine getirilmesi sırasında ifade edilen görüşler ve eylemler için korunacağını kaydetti.
Hükümet, önerilen değişikliğin, yürütme organının en üst düzey yetkililerinin sorumluluğunu güçlendirme ve yolsuzlukla mücadelede uluslararası standartlara uyum sağlama açısından önemli bir sistemik ilerleme teşkil ettiğini belirtti. Değişikliğin, özellikle AB katılım sürecindeki 23. Fasıl (Yargı ve Temel Haklar) kapsamındaki yükümlülüklerin yerine getirilmesine katkıda bulunduğu ve hukukun üstünlüğüne, kamu gücünün bütünlüğüne olan kurumsal bağlılığın açık bir sinyalini gönderdiği vurguladı.