Sırbistan'da pelet ve yakıt fiyatlarının artmasıyla birlikte giderek daha fazla hane, ısınma masraflarını azaltmanın yollarını arıyor. Müstakil evlerin çatılarına güneş paneli kurulumu, uzun vadeli tasarruf için öne çıkan ekonomik bir adım haline geldi.
Güneş enerjisi uzmanı Lazar Mlađenović'e göre, güneş paneli kurulumuyla aylık elektrik faturaları yalnızca 2.000 ila 3.000 dinar arasındaki sabit ücretlere iniyor. Elektrikle ısınan ve ısı pompası kullanan haneler en büyük tasarrufu sağlıyor; çünkü güneş enerjisi sistemi ısıtıcılarla paralel çalışarak şebekeden çekilen elektriği büyük ölçüde azaltıyor. Mlađenović, bunun yanı sıra vatandaşların gelecekte de istikrarlı bir enerji fiyatına sahip olduğunu belirtiyor.
Yaklaşık 100 metrekarelik ortalama bir müstakil evde aylık elektrik faturası 10.000 ila 15.000 dinar arasında olan haneler için 5.000 ila 8.000 avro değerinde bir güneş enerjisi yatırımı gerekiyor. Büyük tüketicilerde sistemin kendini geri ödeme süresi iki yıla kadar inebiliyor; ortalama hanelerde bu süre yaklaşık altı yıl, devlet desteklerinden yararlanılması halinde ise yalnızca üç yıl.
Sırbistan'daki belediyelerin neredeyse tamamı son yıllarda güneş paneli kurulumuna destek için kamu çağrıları açıyor. Ortak finansman modeline göre devlet ve yerel yönetim toplam maliyetin yüzde 50'sini karşılarken, yatırımın diğer yarısını vatandaş üstleniyor. Yüzde 50'lik devlet desteğiyle 100 metrekarelik bir evde sistemin tamamının geri ödeme süresi altı yıldan üç yıla düşüyor.
Mlađenović, panellerin sonbahar ve kış aylarında çalışmadığına dair yaygın bir yanlış inanış olduğunu, oysa güneş enerjisi sistemlerinin hava bulutlu olduğunda da elektrik ürettiğini vurguluyor. Sırbistan'ın, çatıların güneş panelleriyle kaplanmasında Avrupa'nın önde gelen ülkelerinden Almanya'ya kıyasla yüzde 10 daha fazla güneşli güne sahip olduğunu belirten Mlađenović, bölgenin güneş enerjisinin daha da geliştirilmesi için olağanüstü bir potansiyele sahip olduğunu söylüyor.
Resmi üretici-tüketici (prosumer) kayıtlarındaki veriler, Sırbistan'da güneş enerjisi kapasitesi kurulumunun sürekli arttığını gösteriyor. Klasik sistemlerin yanı sıra son bir yılda elektrik depolamak için bataryalı hibrit sistemlere de büyük talep var; bu sistemler hanelere tam bağımsızlık ve şebekede elektrik kesintisi olması durumunda yedek güç sağlıyor.
