Sırbistan'da bugün, 10 Nisan itibarıyla, Avrupa Birliği (AB) sınırlarında 24 saatlik EES sisteminin (Entry/Exit System) tam uygulaması başladı. Bu uygulama ile Sırbistan vatandaşlarının AB'de 180 günlük dönemde en fazla 90 gün kalma kuralı nedeniyle her geçişte bu sistem üzerinden kayıt yaptırması gerektiği belirtildi. Sırbistan Ulusal Turizm Acentaları Birliği (YUTA) Direktörü Aleksandar Seničić, Tanjug'a yaptığı açıklamada, önümüzdeki dönemde daha fazla sabır ve daha iyi seyahat organizasyonunun gerekli olacağını kaydetti. Seničić, özellikle bu hafta sonu Hırvatistan, Macaristan ve Romanya sınır kapılarında büyük yoğunluklar beklendiğini vurguladı. 90/180 günlük kalış kuralının, Sırbistan dahil AB dışındaki ülke vatandaşlarının Schengen bölgesinde vizesiz olarak herhangi bir 180 günlük dönemde en fazla 90 gün kalabileceği anlamına geldiği aktarıldı. EES sisteminin, 29 Avrupa ülkesinde kademeli olarak uygulamaya konulduğu ve tam faaliyete geçmesinin 12 Ekim 2025 tarihinde beklendiği belirtildi. Bu, AB üyesi olmayan ülke vatandaşlarının her giriş ve çıkışını kaydeden otomatik bir bilgi sistemi olarak tanımlandı. Sistemin amacının, yolcuların daha doğru bir şekilde kaydedilmesi ve izin verilen 90 günlük kalış süresi içinde ikametlerinin kontrol edilmesi olduğu kaydedildi. Sistemin, kısa süreli ziyaretler için gelen AB dışındaki ülke vatandaşlarının pasaport damgalamasını dijital olarak kaydedilen girişler, çıkışlar veya giriş reddi ile değiştireceği açıklandı. Ayrıca, yolcuların yüz görüntülerinin, parmak izlerinin ve seyahat belgesindeki kişisel verilerinin kaydedileceği Avrupa Komisyonu tarafından daha önce belirtildi. EES'in faaliyete geçmesinden bu yana, yolcuların sistemi kullanarak Avrupa ülkelerine giriş veya çıkış yapmasıyla 45 milyondan fazla sınır geçişi kaydedildiği aktarıldı. Çeşitli nedenlerle, örneğin ziyaretlerinin yetersiz gerekçelendirilmesi, süresi dolmuş veya sahte belgeler gibi durumlar nedeniyle 24.000 kişinin ülkeye girişinin reddedildiği de belirtildi. Giriş/Çıkış Sistemi (EES) genellikle Avrupa Seyahat Bilgileri ve Yetkilendirme Sistemi (ETIAS) ile birlikte anılsa da, bunların farklı amaçlara sahip ve seyahatin farklı aşamalarında uygulanan iki ayrı sistem olduğu vurgulandı. EES'in bir sınır yönetimi sistemi olduğu ve AB dış sınırından geçiş anında kullanıldığı açıklandı. Uygulamasının 2026 yılı sonuna doğru planlandığı belirtilen ETIAS'ın ise, kalkış öncesi alınan ve sadece vizesiz seyahat eden ülke vatandaşlarını kapsayan bir seyahat izni olduğu aktarıldı. Bu sistemin ABD'nin ESTA veya Kanada'nın eTA sistemine benzer şekilde çalıştığı kaydedildi. Ayrıca, EES sisteminin ücretsiz olduğu ancak ETIAS'ın ücretli olduğu vurgulandı. Bölgedeki nakliyecilerin ocak ayı sonunda, AB'nin 90/180 gün kuralı olarak bilinen sıkı vize rejimini protesto etmek amacıyla sınır geçişlerini birlikte bloke ettiği bildirildi. Bu kuralın, üye olmayan ülkelerden gelen sürücülerin Schengen bölgesinde 180 günlük bir dönemde en fazla 90 gün kalabileceği anlamına geldiği aktarıldı. Parmak izi almayı ve yüz fotoğrafı çekmeyi öngören EES sisteminin de ek baskı oluşturduğu belirtildi.