Sırbistanlı film profesyonelleri ve binden fazla sinema uzmanını temsil eden sekiz dernek, son yılların en derin sistemik krizine doğrudan yanıt olarak Belgrad'daki Drama Sanatları Fakültesi'nin dolu sinema salonunda düzenlenen bir toplantıda, sinematografinin acil olarak engellerinin kaldırılması talebinde birleştiğini bildirdi. Toplantıya üç yüzden fazla kişi katıldı.

Meslek dernekleri toplantının ardından yayımladıkları açıklamada, "Sırp filminin hayatta kalması politik bir irade meselesi değil, bu ülkenin kamu yararı ve kültürel kimliği meselesidir. Gösterdiğimiz bu birlik, sistematik olarak çökmekte olan bir meslek için kurumsal ve hukuki mücadelenin ilk adımıdır" ifadesini kullandı. Dernekler, mevcut durumu daha fazla tolere etmeyeceklerini aktardı. Sektör temsilcileri, yerel sinemanın Kültür Bakanlığı ve Sırbistan Film Merkezi'nin şeffaf olmayan çalışmaları, kronik ihale eksikliği ve sanatsal ile mesleki özgürlüklere yönelik sürekli baskılarla karakterize edilen tam bir kurumsal abluka altında olduğunu oybirliğiyle belirtti.

Katılımcılar, Sırbistan Cumhuriyeti yasalarının (Sinematografi Yasası, Kültür Yasası ve Bütçe Yasası dahil) ve Sırbistan Film Merkezi'nin ilgili yönetmeliklerinin ihlal edilmesine derhal son verilmesini, Film Merkezi ve Kültür Bakanlığı'nın 2025 yılı bütçesinin şeffaf bir şekilde açıklanmasını, ihale ve festivaller için ayrılan fonların akıbetine dair net bir rapor sunulmasını ve ihale süreçlerinin acilen başlatılmasını talep eden kilit istek ve sonuçlar listesini oybirliğiyle kabul etti. Ayrıca, derneklerin bir yıldır üzerinde çalıştığı bitmemiş filmlerin statüsünün çözümlenmesi ve fonların geri alınmasına yönelik tüzük taslağının incelenip onaylanmasını vurguladılar. Nefret söyleminin ve sanatçıların hedef gösterilmesinin durdurulması, kurumların tam şeffaflığı ve karar alma, finansman, ihale prosedürleri ve sanatçılarla profesyonellere yönelik tutum dahil sinematografinin tüm segmentlerinde Avrupa standartlarının uygulanması da açıkça talep edildi. Toplantıda, Sırbistan Film Yapımcıları Derneği Başkanı Nikolina Vučetić, Sırbistan Film Yönetmenleri Birliği Başkanı Miloš Škundrić, DokSrbija Derneği Başkanı Dragan Petrović, Sırbistan Senaristler Derneği Başkanı Vladimir Đurđević, Sırp Görüntü Yönetmenleri Derneği Başkanı Vladan Obradović, Sırbistan Film Sanatçıları Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Srđan Dragojević, Sırbistan Film Animatörleri Derneği Başkanı Nikola Majdak ve Sırbistan Film Oyuncuları Derneği Temsilcisi Tihomir Stanić sektördeki alarm verici duruma ilişkin açıklamalarda bulundu. Toplantının moderatörlüğünü UFPS Yönetim Kurulu Üyesi Snežana van Hauvelingen üstlendi. Çalışma gruplarının, Sırp sinemasının sorunsuz çalışması ve sürdürülebilir gelişimi için koşullar yaratmak amacıyla film camiasının öncelikli olarak tanımladığı hukuki ve kamuya yönelik faaliyetleri yürüteceği belirtildi. Belgrad'daki hemen hemen tüm film derneklerinin toplantısının yapıldığı aynı gün, Sırbistan Film Merkezi ve Kültür Bakanlığı tarafından NAFFIT işbirliğiyle Zlatibor'da "Ortak Finansmanlı Bitmemiş Filmler Sorunu ve Nasıl Çözülür?" başlıklı bir panel düzenlendiği aktarıldı. Bu paneli derneklerin çoğu boykot ederek FDU'daki toplantıya katılırken, Sırbistan Film Merkezi, toplantının "önde gelen yapım şirketleri, film yapımcıları ve oyuncu temsilcilerinin katılımıyla, yapıcı bir diyalog açma ve yerel sinemanın karşılaştığı zorluklara sürdürülebilir çözümler bulma amacıyla" gerçekleştirildiğini kaydetti. Panel tartışmasına Kültür Bakanlığı Devlet Sekreteri Lav Grigorije Pajkić ve Sırbistan Film Merkezi Genel Müdür Vekili Jakov Petrović'in yanı sıra Yönetmen Predrag Gaga Antonijević ile Oyuncu ve Yapımcı Lazar Ristovski de iştirak etti. Sırbistan Film Merkezi ve Kültür Bakanlığı, bu diyaloğu mümkün olduğunca çok sayıda başlanmış filmin belirlenen sürelerde tamamlanabilmesi için uygun çözümler bulmak amacıyla başlattığını açıkladı. Merkez yetkilileri, bitmemiş filmleri olan ve süreleri yakında dolacak olan yapımcıların yapıcı diyalog çağrısına yanıt vermemesini üzüntüyle kaydetti. Açıklamada, Sırbistan Film Merkezi'nin yedi yıla varan sözleşme ekleri onaylayarak yapımcılara zaten yardımcı olduğu da hatırlatıldı. Panel sonuçlarında, açık diyalog yoluyla katılımcıların ortak finansmanlı bitmemiş filmler sorununu çözmek için temel oluşturan belirli sonuçlara ulaştığı belirtildi. Aynı zamanda bir dizi ek sorunun da gündeme geldiği kaydedildi. Tüm katılımcılar, Sırbistan Film Merkezi'nin çalışmalarında esaslı bir yeniden yapılanmanın gerekli olduğu konusunda mutabık kaldı. Ayrıca, yapımcıların tüm sözleşme yükümlülüklerine uymaları konusunda daha fazla sorumluluk almaları ve tüm film ortak finansman sisteminin daha verimli ve şeffaf işlemesi amacıyla yükümlülüklerin ve sürelerin açıkça tanımlanması gerektiği de vurgulandı. Sırbistan Film Merkezi, Kültür Bakanlığı ve sektör temsilcileriyle işbirliği içinde başlatılan diyaloğu sürdürecek ve yerel sinemanın daha istikrarlı ve sürdürülebilir gelişimine katkıda bulunacak somut adımlar üzerinde çalışmaya devam edeceğini bildirdi.