Sırp yazar Srđan Valjarević'in Fric ve Dobrila destanının son bölümü olan 'Agoni ve Neşe Romanı' adlı kitabı, Delfi SKC Kitabevi'nde okurlara tanıtıldı. Kitabın tanıtımında yazar Valjarević'in yanı sıra edebiyat eleştirmeni Prof. Dr. Goran Korunović ve editör Dejan Mihailović'in konuştuğu, özel konuk olarak ise oyuncu Boris Isaković'in Fric rolüyle yer aldığı belirtildi. Editör Dejan Mihailović, başlangıçta bu destanın son bölümü hakkındaki izlenimlerini paylaştığını kaydetti. Mihailović, nevrotik ve çıldırmış bir ailenin anlatıldığı bu son romanla, Valjarević'in doksanlı yılların sonunda Gojko ve Dobrila hakkındaki hikayelerinde, toplumun agonisi ve zehirlenmiş çevresi ortasında neşe tonlarını yansıttığı, sıradan küçük insanlar hakkındaki hikayelerde başladığı Konjarnik'ten evli çift Fric ve Dobrila hakkındaki saganın sona erdiğini belirtti. Binlerce memnuniyetsiz insan gibi onların da ülkeden ayrılmış ve kısa süre önce Sırbistan'a geri dönmüşlerdi; Gojko şimdi yönetmen Fric Lang'ın filmlerine olan sevgisinden adını aldığı Fric olmuştu. Valjarević'in eski vatanın bozuk dünyasını gözlemlemeye ve yorumlamaya devam ettiğini, Narator'un dediği gibi, bir sabah nezih bir ortamda uyanmak isteyen vatandaşların yüzde doksan beşi (yüzde doksanı ağır milliyetçi, yüzde beşi kendinden emin olmayan) için bir yılın daha boşa geçeceğini yavaşça anladığını aktardı. Böylece, boşa geçen yıldan boşa geçen yıla, Profesör felsefesi, Çinli Li, Postacı, Fric ve Dobrila'nın oğlu Mata ve diğerlerinin deneyimlerini izlediklerini, sonunda Narator'un kendisinin hayatlarına karıştığını kaydetti. Mihailović, yerel edebiyatta bu aile destanının ataları ve akrabaları olduğunu, bunun sıra dışı veya nadir bir durum olmadığını vurguladı; örneğin, Bora Ćosić'in 'Ailemin Dünya Devrimindeki Rolü' veya Viktor Ivančić'in 'Robi K.'nın Defteri' romanlarında, ailenin gerçeklikten, zaman ve ortamdan tamamen özgün ve hicivsel bir sapma için olay örgüsü olarak kullanıldığını belirtti. Valjarević'te ise özellikle absürtlük, Beckettvari bir bunaltı hissi, neredeyse gerçeküstü bir atmosfer kahramanlarının üzerine çöktüğünü, ancak bu atmosferi heyecan verici ve okunası kılan şeyin, özellikle günümüzde beklemediğimiz yerlerdeki mizah ve iyimserlik olduğunu açıkladı. Bunun bu birinci sınıf, kentli düzyazıyı eşsiz ve kalıcı kıldığını dile getirdi. İlk üçü gibi bölümler halinde yazılan bu dördüncü ve son bölüm, bir ailenin ve toplumun çöküşünün neşeli edebi kroniğinin, ayrı bir romanın tüm özelliklerini taşıdığını, çünkü Narator ile yazar ve kahramanları arasındaki ilişkinin özel ve özgün bir şekilde şekillendirildiğini, hikayenin nasıl bittiğini, Narator'un karakterleri tarafından nasıl neredeyse psikiyatriye düşecek kadar çıldırtıldığını ve edebi kahramanların yazarlarını kendilerinin onları kurtardığı gibi kurtarıp kurtaramayacaklarını okuyucunun takdirine bıraktığını editör Dejan Mihailović açıkladı. Prof. Dr. Goran Korunović, 'Agoni ve Neşe Romanı' hakkında kişisel bir bakış açısıyla konuştuğunu aktardı. Korunović, bu kitabı ve daha önceki eserlerini okurken, insanların Valjarević'in edebiyatını neden sevdiği sorusunun aklına geldiğini belirtti. Sevilen yazarlar olduğunu, çoğunun vefat ettiğini, ancak Valjarević'in yaşayan ve sevilen bir yazar olduğunu vurguladı. Bunun sadece kendi düşüncesi olmadığını, kamuoyunda da bu görüşün yaygın olduğunu belirtti. Ülkede gerçekten harika yazarlar olduğunu ancak okuyucu kitlesinde belirli bir duyguya sahip olmadıklarını kaydetti. Bu konuda düşündüğünü, eski kitaplarına geri döndüğünü ve metinlerinde edebiyata ve hayata karşı çift yönlü bir sevginin görülmesi gibi bir duyguya ulaştığını aktardı. Diğer yazarlardan alıntıların tutku ve sevgiyle kullanıldığını açıkladı. Ayrıca, çok az yazarın kendi tarzında 'harika', 'muhteşem' veya 'mucizevi' gibi kelimeleri metne engel olmadan kullanabildiğini belirtti. Başka bir çağdaş düzyazı metninde hemen sorguladıklarını, ancak Valjarević'te bunun, ilk kitabı 'Ekmek Kabuğundaki Yaprak'tan, anlatıcının sonunda oturup yazmaya başladığı, yazar olduğu, kimliğini değiştirdiği zamandan, aslında yaratıcılığında yeni bir aşamayı müjdelediği bu kitaba kadar işlediğini aktardı. Bunun kendisi için temel bir şey olduğunu vurguladı. Valjarević'in Musil, Bernhard, Hamsun gibi seçtiği yazarların kolay yazarlar olmadığını, ancak onların da katmanlı ve karmaşık bir yaşam biçimine sahip yazarlar olduğunu belirten Korunović, Valjarević'in otoriter bir yazar olduğunu, çünkü insanların yıllardır onun dünya görüşünü benimsediğini ve her yeni kitabı çıktığında onda ne olduğunu görmek için yöneldiklerini kaydetti. Oyuncu Boris Isaković, Fric ve Dobrila hikayesindeki yerini nasıl aldığını açıkladı. İşlerin çok basit başladığını belirtti. Eşi, oyuncu Jasna Đuričić'in ilk kitaba ulaştığını hatırladığını, kendisinin de bir köşe yazısı okuduğunu, ancak sonra kitaba rastladığını ve ikisinin de, kurumsal tiyatrodan memnun olmadıkları için genellikle yaptıkları gibi, evde kendi tiyatrolarını oynamaya başladıklarını aktardı. Fric ve Dobrila ile de böyle yaptıklarını belirtti. Ve hikayenin beyazperdeye aktarılabileceği kendiliğinden ortaya çıktığını açıkladı. Hangi alıntıları okuyacağını seçerken, her şeyi ifşa etmemek konusunda sorun yaşadığını, çünkü burada dramaturjik olarak her şeyin zaten bir film veya dizi için hazır olduğunu, bunun için para toplamak dışında hiçbir sorun olmadığını belirtti. Böyle başladığını ve sonra Srđan'ın numarasına ulaştığını, buluştuklarını ve Srđan'ın böyle bir diziyi kendileriyle birlikte oyuncu kadrosunda görmeyi çok istediğini açıkladı. Srđan Valjarević, Fric ve Dobrila ile zaman geçirme alışkanlığının kendisine uygun olduğunu, ancak sonunda yeni bir roman lehine onların hikayesini bitirmek zorunda kaldığını bildirdi. İki düzyazıyı aynı anda yazamayacağını, bu yüzden Narator'u hikayeye katarak oynamaya çalıştığını, çünkü sürekli olarak karakterlerle, metinle ve dille oynadığını ve bununla da oynadığını belirtti. Birbirlerinden, özellikle de kendisinden sıkıldıklarında, neden kendisinin de tüm bunlarda bir karakter olarak ortaya çıkıp acısını onlarla paylaşmadığını düşündüğünü aktardı. Onların kendisinin acısı olduğunu, kendisinin onların acısı olmadığını açıkladı. Tüm bunlar böyle karıştığında, şimdi ne dediğini hiç kimsenin tekrar anlatamayacağını, bu yüzden son beş yılının nasıl geçtiğini hayal edebileceğinizi açıkladı. Bu yüzden Boris'in şimdi orada olduğunu belirtti. Genellikle herkesin karakterlerini bir şekilde hayal edip etmediğini sorduğunu açıkladı. Dört kitabın hiçbirinde karakterlerin nasıl göründüğüne dair bir açıklama olmadığını, sadece isimlerinin onlarla ilgili yazabilmek için yeterli olduğunu Srđan Valjarević aktardı. Valjarević, emeklilikte canı sıkılırsa bir gün Fric ve Dobrila'nın hikayesinin devamının tamamen dışlanmadığını da aktardı.