Sosyal medya platformlarında, özellikle TikTok'ta, Sudanlı çocuk askerlerin milyonlarca takipçi toplayan video görüntülerinin sayısında artış olduğu bildirildi. Uzmanlar, bu durumun dehşet verici bir trende dönüştüğü ve çocukların istismar edilerek şiddetin normalleşmesine yol açtığı konusunda uyarılarda bulundu. Görüntülerin, Sudan'da yaşanan iç savaş ve insani kriz ortamında çekildiği kaydedildi. Videolardan birinde, yaklaşık on iki yaşındaki bir çocuğun elinde kalaşnikofla tozlu sokaklarda koşarken “Allah büyüktür” diye bağırdığı görüldü. Arka planda ölü bedenler bulunurken, silah sesleri duyuldu. Video, Aralık ayı başında, Hızlı Destek Kuvvetleri (RSF) milislerinin Sudan'daki Babanusa şehrini ele geçirmesinden kısa bir süre sonra yayınlandı ve çocuk askerlerin de bu olaylara katıldığı belirtildi. Araştırmacı ağ Bellingcat, bazı görüntülerin gerçekten bu şehirde çekildiğini doğruladı. Bellingcat muhabiri Sebastian Vandermersch, bu tür çok sayıda videonun viral hale geldiğini ve çoğunun bizzat çocuklar tarafından cep telefonlarıyla kaydedildiğini açıkladı. Vandermersch, “TikTok'ta çocuk askerlerle ilgili içerik paylaşan tüm bir hesap ağı keşfettim. Çocuk askerlerin birer influencer olması tamamen yeni bir fenomen” ifadelerini kullandı. Sudan'da üç yıldır devam eden savaş, dünyanın en büyük insani krizlerinden birine dönüştü. Yaklaşık 14 milyon insan yerinden edildi, 4 milyondan fazla kişi komşu ülkelere sığındı. Birleşmiş Milletler (BM) tahminlerine göre, nüfusun yüzde 65'i olan yaklaşık 34 milyon insan insani yardıma bağımlı hale geldi. Krizin en büyük yükünü çocuklar çekti. “Save the Children” örgütünden Kamal Eldin Bashir, çocukların yerinden edilme, ailelerinden ayrılma, eğitimlerini kaybetme ve ciddi sağlık hizmeti eksikliği gibi durumlarla karşı karşıya kaldığını kaydetti. Bashir, “Yetersiz beslenme çok sayıda çocuğu etkiliyor ve sağlık sistemi neredeyse tamamen çökmüş durumda” diye vurguladı. Özellikle refakatsiz çocukların risk altında olduğu belirtildi. UNICEF verilerine göre, Sudan'da yaklaşık 42 bin refakatsiz çocuk bulunuyor. Birçoğu bombardımanlar veya kaçış sırasında ebeveynlerini kaybetti ve silahlı gruplara katılma tehlikesiyle karşı karşıya olduğu aktarıldı. Birleşmiş Milletler, RSF milislerinin çocukları kontrol noktalarından casusluğa kadar çeşitli rollerde yoğun şekilde kullandığını bildirdi. BM Sudan Soruşturma Ekibi Başkanı Mohamed Otman, “15 yaşın altındaki çocukların silahlı çatışmalarda kullanılması, Roma Statüsü'ne göre bir savaş suçu olarak kabul edilmektedir” diye belirtti. Sosyal medyada bu çocuklara sıkça “aslan yavruları” deniyor. Bu terim, bölgedeki önceki çatışmalardan beri kullanılıyor. Benzer uygulamalar Güney Sudan ve Uganda'da da görüldü; buralarda on binlerce çocuk savaşlara dahil edilmişti. Uzmanlar, bu tür içerikler aracılığıyla çocukların sadece istismar edilmekle kalmayıp aynı zamanda kahraman gibi gösterildiğini, bunun da onların askerleştirilmesini teşvik ettiğini ve şiddeti normalleştirdiğini vurguladı. Savaşa katılan çocukların üzerindeki etkilerin uzun vadeli ve yıkıcı olduğu ifade edildi. Sudan'daki çocukların yüzde 50'ye varan bir kısmının travma sonrası stres bozukluğundan (PTSD) muzdarip olduğu tahmin ediliyor; doğrudan çatışmalara katılanlarda ise bu oran daha yüksek. Semptomlar arasında kabuslar, anksiyete, öğrenme ve sosyal entegrasyon sorunları bulunuyor. Ancak, psikolojik destek sistemi neredeyse hiç yok. Bashir, “Bu çocuklara yeterli yardımı sağlayabilecek yeterli uzmanlaşmış kurumlarımız yok” sözleriyle durumu özetledi. Uzmanlar, bu sorunun yetersiz çözülmesinin tüm toplumun geleceği için ciddi sonuçlar doğurabileceği konusunda uyardı. Eski çocuk askerlerin rehabilitasyonuyla ilgilenen AYNET örgütünün direktörü Viktor Ochen, travmanın genellikle yeni bir şiddet döngüsüne yol açtığını kaydetti. Ochen, “Cinayetlere ve yıkıma tanık olan çocuklar, büyüdüklerinde genellikle misilleme yapmaya hazır hale geliyorlar. Böylece şiddet nesilden nesile aktarılıyor” diye aktardı. Araştırmacılar soruna dikkat çekse de sosyal medya platformlarının tepkisi yavaş oldu. Vandermersch, tartışmalı hesapların bildirimden sonra bile aktif kaldığını ve ancak araştırma metninin yayınlanmasından sonra kaldırıldığını belirtti. Ancak Vandermersch, “Kısa süre sonra benzer içeriklere sahip yeni hesaplar ortaya çıktı” diye ekledi.