Avrupa Komisyonu Başkan Yardımcısı Kaja Kalas ile Avrupa Komiseri Marta Kos, 25 Ekim'de Sırbistan'da yapılan parlamento seçimlerinin ardından ortak bir açıklama yayımladı. İkili, Sırbistan vatandaşlarının sandığa tarihi denebilecek ölçüde yüksek katılım gösterdiğini belirterek, seçmenlerin yeni hükümete değişim için güçlü bir yetki verdiğini ifade etti.
Açıklamada, seçim sonuçlarının başlıca aktörler tarafından hızla tanınmasının kesintisiz bir demokratik sürece bağlılığı gösterdiği vurgulandı. Resmi sonuç onayının iktidarın düzenli devrini sağlaması ve Sırbistan'ın karşı karşıya olduğu temel sorunlarla ilgilenebilmesi için parlamento ile hükümetin gecikmeksizin kurulması gerektiği kaydedildi.
Kalas ve Kos, uluslararası standartlara uygun özgür, adil ve şeffaf seçimlerin demokratik kurumların işleyişinin ön koşulu olduğunu ve Sırbistan'ın Avrupa Birliği üyelik kriterlerini karşılaması için zorunlu bulunduğunu belirtti.
AB, AGİT Demokratik Kurumlar ve İnsan Hakları Ofisi (ODIHR), Avrupa Parlamentosu, Avrupa Konseyi Parlamenterler Meclisi ve AGİT Parlamenterler Asamblesi'nden oluşan Uluslararası Seçim Gözlem Misyonu'nun (IEOM) ön bulgularını ve sonuçlarını dikkate aldığını duyurdu. Ön bulgularda seçim hazırlıklarının genel olarak etkili yürütüldüğü ve sandık merkezlerinin çoğunun seçim gününün tüm aşamalarında olumlu değerlendirildiği aktarıldı.
Misyonun, seçim ortamının iktidar partisinin yerleşik avantajları nedeniyle bozulduğunu tespit ettiği belirtildi. Buna göre devlet kaynaklarının kötüye kullanımı, medya haberlerinde iktidar partisi lehine belirgin yanlılık, seçmenlere, adaylara ve sivil topluma yönelik yıldırma ile baskı ve seçim öncesi faaliyetlerin engellenmesi öne çıkan sorunlar arasında yer aldı. Bildirilen fiziksel şiddet olaylarının ciddi endişe yarattığı ifade edildi.
Açıklamada, tüm ilgili aktörleri kapsayan kapsayıcı bir süreçle seçim çerçevesinin esaslı biçimde iyileştirilmesi ve reforme edilmesi, AGİT/ODIHR ile Avrupa Konseyi tavsiyelerinin iyi niyetle gerçekten uygulanmasının sağlanması öncelik olarak nitelendirildi.
AB, Sırbistan'ın gelecekteki hükümetiyle katılım sürecinin kilit konularında, özellikle demokratik kriterler, bağımsız yargı ve medya özgürlüğü dahil temel haklar alanında yakın işbirliğine hazır olduğunu bildirdi. Önümüzdeki dönemde toplumdaki kutuplaşmanın azaltılmasının vatandaşlar arasındaki güveni güçlendirmek ve bölünmeleri aşmak için hayati önem taşıdığı vurgulandı. AB ayrıca reformlara destek vermeye ve bu reformların Sırbistan vatandaşları için fırsata dönüşmesine yardımcı olmaya hazır olduğunu yineledi.
