Çin'de yapılan yeni bir araştırma, yastıksız uyku alışkanlığının göz sağlığını korumak için en basit yol olabileceğini bildirdi. Uzmanlar, yastıklarla uyumanın göz tansiyonunu hafifçe yükselterek, glokom için ana risk faktörü oluşturduğunu belirtti. Jastık türünün ve uyuma şeklinin uyku kalitesini doğrudan etkilediği bilinirken, uyku pozisyonunun göz sağlığındaki rolü hakkında daha az bilgi bulunmaktadır. Yeni bir araştırma, uyku sırasında başın duruş açısı gibi basit bir faktörün görme yeteneğini beklenmedik şekillerde etkileyebileceğini vurguladı. Ocak ayı sonunda prestijli "British Journal of Ophthalmology" dergisinde yayımlanan çalışma, yastıksız uyumanın yükselmiş göz içi basıncını (GİB) düşürmeye yardımcı olduğunu kaydetti. Bu durum, yüksek göz içi basıncının (oküler hipertansiyon) dünya genelinde görme kaybının önde gelen nedenlerinden biri olan glokomun ana tetikleyicilerinden biri olması nedeniyle büyük önem taşımaktadır. Araştırmacılar, başın yüksekte tutulmasının boyun açısını değiştirerek şahdamarı sıkışmasına yol açtığını aktardı. Bu durumun kornea ve merceği besleyen, göz içindeki şekli ve basıncı düzenleyen göz sıvısının normal akışını engellediği açıklandı. Göz tansiyonu gün içinde değişkenlik gösterdiği ve vücut pozisyonuyla doğal olarak değiştiği (dik konumdan yatış pozisyonuna geçildiğinde arttığı) için, uyku sırasındaki pozisyonun dikkate alınması gereken önemli bir faktör haline geldiği vurgulandı. Bu etkiyi araştırmak amacıyla Çin'deki Zhejiang Üniversitesi Göz Merkezi'nden bilim insanları, glokomlu 144 yetişkin üzerinde inceleme yaptı. Katılımcılardan 84'ü 44 yaş ve altı, 41'i 45-59 yaş arası ve 19'u ise 60 yaş üzeri bireylerden oluştuğu belirtildi. Hastalık tiplerine bakıldığında, denekler arasındaki hastalık yapısının çeşitli olduğu bildirildi. Katılımcılar, altı ay boyunca (Ekim 2023 - Nisan 2024) kapsamlı göz muayenelerinden geçerek detaylı tıbbi geçmişlerini sundu. Araştırmacılar, deneklerin sağ gözündeki göz içi basıncını 24 saat boyunca iki saatte bir, hem otururken hem de yatarken ölçtü. Düz yatarken, katılımcıların başları daha sonra 20 ila 35 derecelik bir açıyla kaldırıldı, bu da iki standart yastık kullanımına denk geldi. Bulguların şaşırtıcı derecede tutarlı olduğu bildirildi. Katılımcıların yüzde 67'si (toplam 96 kişi), başları yastıklar üzerindeyken göz içi basıncında net bir artış gösterdi. Yükselmiş göz tansiyonunun yanı sıra, başka bir tehlikeli eğilim daha gözlemlendi: 24 saat boyunca daha büyük dalgalanmalar ve göz perfüzyon basıncında (GPP) düşüş. İki yastıkla, GPP'nin 54,57 mmHg'ye düştüğü (düz zeminde 58,71 mmHg'ye karşılık) kaydedildi. Daha düşük GPP'nin göz dokularına oksijen ve besin maddesi tedarikinin azaldığına işaret ettiği açıklandı. İlginç bir şekilde, genç yetişkin katılımcıların yaşlılara kıyasla daha belirgin göz tansiyonu artışları yaşama olasılığının daha yüksek olduğu belirtildi. Ayrıca, en yaygın hastalık türü olan primer açık açılı glokomu olan kişilerde daha yüksek tansiyonun daha sık görüldüğü bildirildi. Nedenini araştırmak için bilim insanları, 20 sağlıklı gönüllü üzerinde ek bir araştırma yaptı. Sonuçlar, yastık kullanımının şahdamarlarının iç boşluğunu (lümen) daraltıp kan akışını hızlandırdığını doğrulayarak, boyun pozisyonunun baş dolaşımını doğrudan etkilediğini gösterdi. Çalışma gözlemsel olmasına ve daha fazla araştırma gerektirmesine rağmen, bilim insanları bu bulguların hastaların tedavisinde yeni kapılar açtığına inanmaktadır. SciTechDaily'ın aktardığına göre, araştırmacılar, "Gece göz içi basıncını yönetmeye yönelik geleneksel stratejiler, esas olarak ilaçların türünü ve sıklığını artırmaya veya ek lazer tedavisine odaklanmaktadır. Vücut duruşu değişikliklerinin belgelenmiş etkisi göz önüne alındığında, pozisyon modifikasyonu olası bir strateji olarak ortaya çıkmaktadır" açıkladı. Araştırmacılar, bulguların boyun eğilmesinden kaynaklanan şahdamarı sıkışmasıyla doğrudan ilişkili olabileceğini vurguladı. Bu bağlamda, bilim insanları glokom hastalarının boyun bükülmesine neden olan uyku pozisyonlarından kaçınmaları gerektiğini belirtti. Çalışmanın yazarları, "Hastalar, basınç artışını hafifletmek için şahdamarlarının sıkışmasına neden olan uyku pozisyonlarından kaçınmaktan fayda görebilirler. Bu tür davranışsal değişiklikler, klinik uygulamada glokomun uzun vadeli yönetimini optimize etmek için basit ama potansiyel olarak etkili ek bir strateji sunmaktadır" belirtti.