Yıllardır müjdelenen e-karton sistemi şimdilik sadece Kragujevac, Zaječar ve Gornji Milanovac’taki belirli sağlık merkezlerinde aktif durumda. Bakanlık, önümüzdeki 60 gün içinde tüm Sırbistan’ın bu ağa bağlanacağını duyurdu. Ancak "Yolsuzluğa Karşı Doktorlar" organizasyonundan Dr. Draško Karađinović’e göre asıl sorun dijitalleşme değil, sistemin işleyişi.
"Hem Vergi Veriyoruz Hem Özel Doktora Ödüyoruz"
Dr. Karađinović, sistemin kağıt üzerinde hem devlet hem de özel sektör doktorlarına açık olduğunu ancak bunun gerçek bir entegrasyon anlamına gelmediğini vurguluyor:
"Vatandaşın en büyük beklentiş; özel hastaneye gittiğinde masrafların devlet (RFZO) tarafından karşılanması. Sağlık bütçesi için 5,5 milyar avro ayrılmış durumda ancak biz hâlâ paramızla nerede tedavi olacağımızı seçemiyoruz. Sırbistan, vatandaşının kendi parasıyla nerede tedavi olacağını seçemediği ve bu yüzden mükerrer ödeme yapmak zorunda kaldığı tek ülke."
Hastaların Endişesi: Gizlilik ve Doktorların Vakti
Hasta hakları savunucuları ise madalyonun diğer yüzüne, yani veri güvenliği ve zaman yönetimine dikkat çekiyor. Sırbistan Hastalar Derneği'nden Savo Pilipović, şu uyarılarda bulunuyor:
-
Rıza Sorunu: "Artık verilerimiz rızamız alınmadan tüm ikincil ve üçüncül kurumlardaki doktorlara açık hale gelecek. Bu durum ciddi bir mahremiyet tartışması yaratabilir."
-
Doktorların İş Yükü: "Mevcut sistemde doktorlar hastanın yüzüne bakmaya, iki kelime konuşmaya vakit bulamıyor. Şimdi bir de geçmişe dönük dijital kayıtları okumak zorunda kalacaklar; buna ne zaman vakit ayıracaklar?"
-
Fiziksel Kolaylık: Pilipović’e göre e-kartonun tek somut faydası, taşınma veya şehir değiştirme durumunda kalın karton dosyaları fiziksel olarak taşıma zahmetinden kurtulmak olacak.
Mevcut Durum: 342 Bin Kayıt Hazır
Sağlık Bakanlığı Devlet Sekreteri Ivana Stašević Karličić, geçtiğimiz haftadan bu yana sisteme 342.000 elektronik kartonun başarıyla girildiğini açıkladı. Hedef, 2023 sonu için planlanan ancak sarkan "2 milyon e-Hasta" statüsüne bir an önce ulaşmak.
