Uluslararası Uzay İstasyonu'nda (ISS) bir aydan fazla uzayda kalan ve Dünya'ya döndükten sonra da büyümeye devam eden mantarlar, gelecekteki uzun süreli uzay görevleri için astronot beslenmesinde yeni bir çığır açma potansiyeli taşıyor. Ağustos 2024'te SpaceX Falcon 9 roketiyle uzaya gönderilen mantar miselleri, mikro yerçekimi koşullarına rağmen başarıyla gelişimini sürdürerek bilim insanlarını şaşırttı. Bu deney, NASA'nın Artemis II görevi gibi Ay'a ve ötesine yapılacak insanlı seyahatlerde taze ve besleyici gıda sağlamanın yollarını araştırırken önemli bir adım olarak kaydedildi.

Deney kapsamında, beyin, bağışıklık sistemi ve sindirim sistemi üzerindeki olumlu etkileriyle bilinen aslan yelesi, hindi kuyruğu ve kordiseps olmak üzere üç farklı yenilebilir mantar türünün miselleri, 36 küçük şişe içinde uzaya gönderildi. Miseller, istasyonda hermetik olarak kapatılmış ve kontrollü koşullarda, astronotlarla doğrudan temas olmadan muhafaza edildi. Yaklaşık bir ay sonra Dünya'ya geri dönen miseller, besin ortamına yerleştirildikten kısa bir süre sonra ilk büyüme belirtilerini göstermiş ve tam gelişmiş mantarlara dönüşmüştür. Araştırmacılar, düşük yerçekimi koşullarının miselyum üzerinde olumsuz bir etki yaratmadığını ve birden fazla döngüde yeni meyveler vermeye devam ettiğini belirtti. Bu sonuç, uzayda yetiştirilen mantarların 2025 yılında Avustralya'ya ulaşmasıyla daha da detaylandırılacak.

Bu araştırmanın, NASA'nın Artemis II görevi gibi Ay'a insanları geri döndürme hazırlıkları yaptığı bir döneme denk gelmesi, gelecekteki uzay yolculuklarında karşılaşılan temel sorulardan birine yanıt arayışını güçlendiriyor. Astronotlar için aylarca süren görevler boyunca kaliteli, taze ve besin değeri yüksek gıdanın nasıl sağlanacağı kritik bir konu olarak öne çıkıyor. Uzayda hayatta kalan ve Dünya'ya döndüğünde büyümeye devam eden mantarlar, gelecekteki uzay beslenmesinin sadece paketlenmiş, dehidre öğünlere bağımlı kalmayabileceğini, aksine taze ve besleyici alternatiflerin mümkün olabileceğini gösterdi.