Almanya'nın Münih kentindeki bir vintage butikte, yüzde seksen indirimle satışa sunulan kadın kışlık ceketi 380 avroya mal oluyor. Yeni fiyatının 2.000 avronun üzerinde olduğu düşünüldüğünde bu, rüya gibi bir fırsat olarak öne çıkıyor. Ceket kullanılmış olmasına rağmen, üzerinde neredeyse hiç yıpranma belirtisi görülmüyor. Bu durum, Almanya'da milyarlarca avroluk değere ulaşan ikinci el ürün pazarının hızla büyüdüğünü ve tüketicilerin ilgisini çektiğini gösteriyor.

Mağaza sahibi Anette von Puttkamer, eskiden ikinci el giysi alıcılarının yeni kıyafet alamayan kişiler olarak görüldüğünü, ancak zamanla bu algının tamamen değiştiğini belirtti. İkinci el giyim alışverişi, internetin ortaya çıkışıyla modern bir imaj kazandı. Büyük çevrimiçi platformlar, moda pazarında ikinci el ürünlere özel olarak uzmanlaşmış durumda; genellikle yeni ürünlerdekine benzer tam hizmetler sunarak, örneğin 14 günlük ücretsiz iade imkanı sağlıyorlar. Hatta geleneksel internet mağazaları ve büyük moda evleri bile bu işe dahil olmuş durumda ve bu durum şimdiden sonuçlarını veriyor. Amazon'un bir araştırmasına göre, Almanların üçte ikisi internet üzerinden ikinci el ürünler satın aldı. Tek başına ikinci el giysi sektörü milyarlarca avroluk bir iş haline geldi. Statista portalının topladığı verilere göre, Almanya'da ikinci el giysi ticaretinden elde edilen gelirin 2025 yılında yaklaşık 6,8 milyar avroya ulaşacağı kaydedildi. Giderek daha fazla şirket, internet üzerinden ikinci el eşya ticaretini ifade eden 're-commerce' adı verilen alana uzmanlaşıyor. Sistem şu şekilde işliyor: Müşteriler artık istemedikleri kıyafetleri gönderiyor, ancak bunun belirli kuralları var. Örneğin, Momox çevrimiçi platformu, taze yıkanmamış, lekeli, delikli veya üzerinde tadilat yapılmış ürünleri kabul etmiyor.

Tüccar tarafından yapılan profesyonel kalite ve marka kontrolü, ürünün göndericiye iade edilip edilmeyeceğini veya çevrimiçi mağazalarında satılıp satılmayacağını belirliyor. Momox Moda Departmanı Direktörü Lenija Karalus, fiyatı talebin belirlediğini açıklayarak, 'Bir teklifle başlıyor, ardından doğru fiyatı bulana kadar fiyatı kademeli olarak düşürüyoruz' ifadelerini kullandı.

Peki, neden daha fazla insan ikinci el kıyafet satın alıyor? Müşterilerin yüzde 64'ü için ana motivasyon 'para biriktirmek'. Bunu, Siivey ajansı tarafından Momox için yapılan ankette katılımcıların yüzde 49'u için önemli olan sürdürülebilirlik takip ediyor. İkinci el giysilerin en çok satın alınan ürün olması şaşırtıcı olabilir. Almanlar elektronikte biraz daha temkinli davranırken, Amazon araştırması diğer Avrupa ülkelerinde de durumun oldukça benzer olduğunu gösteriyor. Alman teknik denetim kuruluşu TÜV'ün verilerine göre, katılımcıların yüzde 35'i ikinci el cep telefonu satın alırken, diğerleri hala ağırlıklı olarak yeni cihazları tercih ediyor. Berlin merkezli Rebuy çevrimiçi platformunun kendi ikinci el elektronik atölyesi bulunuyor. Bu atölyede, kullanıcılardan satın alınan telefonlar titizlikle yenileniyor. Uzman terimi 'refurbished' (yenilenmiş) olup, bu işlem 60'tan fazla fonksiyonun (pil, kamera, ses, ekran) profesyonel temizliği ve sıkı teknik kontrolünü kapsıyor. Direktör Philipp Gätner, 'Her şeyin yüzde yüz çalışması gerekiyor, aksi takdirde satışa çıkmaz' kaydetti. Bu arada, üreticilerin kendileri de yenilenmiş elektronik ürünler sunuyor. Bunun bir nedeni, geçen yılın ortasından itibaren Avrupa Birliği düzenlemelerine göre ürünlerinin kullanım ömrünü uzatmakla yükümlü olmaları. Önümüzdeki yıllarda yenilenmiş elektronik pazarının daha da büyümesi bekleniyor: Tahminler, yıllık yüzde 7 ila 14 arasında bir büyüme oranı öngörürken, yeni cihaz pazarının yaklaşık yüzde 4 civarında istikrara kavuşması bekleniyor. Rebuy, ikinci el elektronik cihazların durumunu platformunda üç kategoriye ayırıyor: mükemmel, çok iyi ve iyi. Teknik koşulların aynı – yani kusursuz – olması durumunda, fiyatı yalnızca görünüm belirliyor: Ekranında zar zor görünen bir çizik olan telefon 'çok iyi' kategorisine giriyor ve yeni versiyonuna göre yüzde 20 ila 30 daha düşük bir fiyata satılıyor. Gätner, ikinci el elektronik alımlarında da ana motivasyonun fiyat olduğunu ve çok sayıda araştırmanın bunu doğruladığını belirterek, 'İnsanların cüzdanlarına yeniden dikkatle baktıkları açıkça görülüyor. Kriz de hissediliyor' ifadelerini aktardı.