Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vučić, Kosovo'daki durum nedeniyle NATO Genel Sekreteri Mark Rutte'ye mektup göndereceğini bildirdi.
Most na Ibru, kuzey ve güney Kosova Mitrovicayı birbirine bağlayan ana köprüdür. Bu köprünün açılması, Sırplar ve Arnavutlar arasında zıt görüşlere neden oluyor, özellikle de Kuzey Kosova'daki sürekli istikrarsızlığa karşı. Analistler, Avrupa Birliği (AB) ve NATO Güçleri Komutanlığı'nın (KFOR) yaptığı duyurulara rağmen, köprünün açılması için güvenlik ve özellikle politik koşulların nasıl sağlandığı konusunda net bir açıklama olmadığını belirtiyor.
Köprü kontrolü KFOR yerine "Kosova Polisi"ne devredilmesi planlanıyor.
Bu durum iki yıl önce Priştine'nin bu köprüyü ilk kez açmaya çalıştığı zamana denk geliyor. AB, "köprü için koşullar oluştu" iddiasında bulunarak ve KFOR'un "güvenlik partnerleriyle" konsültasyon yapma şartını yerine getirdiğini belirterek bu durumu destekledi.
Ancak, birçok kişi 2024 yılında AB ve KFOR'un köprünün kalıcı olarak trafiğe kapalı kalmasına karar verdikleri zamandan beri ne değiştiği sorusunu soruyor. Kuzey Kosova'daki güvenlik durumunun uzun süredir istikrarsız olduğu ve Priştine'nin Sırp yazlık evlerini ve Gazivode Gölü'ndeki oteli yıkması, Kosova Polisi'nin de Sırpları "savaş suçları" ile ilgili sık sık gözaltına alması gibi olaylar nedeniyle bu durum daha da belirginleşti.
Kuzey Mitrovica Belediye Başkanı Milan Radojević, KFOR'un 17 Mart 2004 tarihli pogrom öncesinde de benzer bir güvenlik değerlendirmesi yaptığını hatırlattı.
AB, köprünün açılması için gerekli koşulların sağlandığına dair açıklamalarını daha sonra daha ölçülü bir şekilde tekrarladı. AB sözcüsü, köprüün tüm topluluklar ve belediyeler arasında işbirliği ve iyi ilişkileri teşvik etmesi gerektiğini vurguladı.
AB ayrıca, "Kosova Polisi"nin demokratik prensipler, insan hakları ve hukukun üstünlüğü ilkeleri doğrultusunda tüm toplulukların güvenliğini sağlaması gerektiğini belirtti. AB sözcüsü, köprünün açılmasıyla ilgili tüm kararların tüm toplulukların çıkarlarını ve endişelerini göz önünde bulundurarak alınması gerektiğini de ekledi.
Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vučić ise Batının "Kosova'nın bağımsızlığını zorla dayattığını" ve Sırpların güneydeki konumunu umursamadıklarını söyledi. Vučić, NATO Genel Sekreteri Mark Rutte'ye köprünün açılmaması için bir mektup göndereceğini duyurdu.
Vučić ayrıca, Kuzey Mitrovica'daki Sırp belediye başkanlarının onayı olmadan köprünün açılmasının mümkün olmadığını vurguladı. Vučić, AB'nin Avrupa ve dünyanın büyük bir utancı olduğunu, sadece bir din ve halkın değil, aynı zamanda kendi topraklarında yaşayan bir halkın da zulmüne karşı çıkmadığını söyledi.
Sırp Liste (SL) de AB Priştine ofisine açık bir mektup göndererek, AB'nin köprünün açılması için koşullar oluştuğu duyurusundan dolayı derin hayal kırıklığına uğradıklarını belirtti ve AB'den Sırp halkının güvenliğiyle ilgili sorulara net ve kesin yanıtlar talep etti.
SL ayrıca, AB'nin köprünün açılmasına ilişkin güvenlik analizini kamuoyuyla paylaşmasını, Sırp nüfusunun güvenliğini kimin garanti edeceğini ve bu kararın olası sonuçları için kimin sorumlu olacağını açıkça belirtmesini istedi.
