Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vučić'in cumhurbaşkanlığı görevinden istifa etmesinin ardından, Rus Izvestija gazetesi için değerlendirmede bulunan uzmanlar, iktidardaki Sırp İlerleme Partisi'nin (SNS) 25 Eylül'deki parlamento seçimlerini kazanması halinde bile eski cumhurbaşkanının iktidarı korumak için bazı tavizler vermek zorunda kalabileceğini öne sürdü.
Rus Uluslararası İlişkiler Konseyi (RSMD) program yöneticisi Milan Lazović, öğrenci muhalefetinin beklenenden daha yüksek bir sonuç alabileceğini belirterek, kampanya kalitesi, kararsız seçmenlerin gizli potansiyeli ve olası koalisyon etkilerinin bir araya gelmesi durumunda "Öğrenci Listesi – Öğrenciler Kazanıyor" hareketinin iktidarın hâkimiyetine gerçek bir meydan okuma oluşturabileceğini ifade etti.
Vučić, parlamentoyu feshetmesinin ardından cumhurbaşkanlığından ayrılarak SNS'nin seçim listesinde birinci sırayı aldı. Parti seçimleri kazanırsa Vučić'in başbakanlık görevini üstlenmesi bekleniyor. Yeni cumhurbaşkanının 90 gün içinde, yani aralık ayı sonuna kadar seçilmesi gerekiyor. Bu süre zarfında devlet başkanlığı görevini, Ulusal Meclis Başkanı Ana Brnabić yürütecek.
İstifanın arka planında, 2024 sonunda Novi Sad'da yenilenen tren garının çatısının çökmesi sonucu 16 kişinin hayatını kaybetmesi ve ardından başlayan protestolar yer alıyor. Mart 2025'te Başbakan Miloš Vučević istifa etmiş, yerine Đuro Macut atanmıştı.
Anketler iktidar partisinin önde olduğunu gösteriyor. Faktor Plus araştırma merkezinin 16-20 Eylül'de yaptığı ankete göre SNS yüzde 48,6, öğrenci muhalefeti ise yüzde 37,1 destek alıyor. Bu sonuçlara göre SNS, 250 sandalyeli parlamentoda 129 milletvekili çıkararak çoğunluğu koruyor. Yüzde 3'lük seçim barajını Sırbistan Sosyalist Partisi (yüzde 4,9) ve pro-Avrupa muhalefet bloğu (yüzde 3,6) aşabiliyor.
Rus uzman Oleg Bondarenko, SNS'nin yüzde 46-47 civarında oy alarak Sosyalistler ve ulusal azınlık temsilcileriyle koalisyon kurabileceğini, Vučić'in de başbakanlık koltuğuna oturacağını öngördü. Bondarenko, cumhurbaşkanı adayının ise seçimlerden sonra açıklanmasının beklendiğini kaydetti.
Izvestija'nın haberinde, SNS'nin zaferi halinde Belgrad'ın Rus doğalgazı teslimatlarını sürdürmesi ve Batı'nın yaptırımlarına katılmayı reddetmesinin olası olduğu da belirtildi. Vučić'in istifasından önce Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile telefon görüşmesi yaptığı ve Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ile bir araya geldiği aktarıldı.
Öğrenci muhalefetinin başını, Novi Sad Üniversitesi Tıp Fakültesi öğretim üyesi Ilija Srdanović çekiyor. Sırbistan Cumhuriyet Seçim Komisyonu, 15 Eylül'de aralarında profesörler, doktorlar, girişimciler, kültür insanları ve aktivistlerin bulunduğu 250 kişilik listeyi tescil etti.
Haberde ayrıca, Vučić'in istifasının Sırbistan'ın yakın siyasi tarihinde ilk olmadığı hatırlatıldı. 2012'de Boris Tadić de cumhurbaşkanlığından erken ayrılarak yeniden seçilmeye çalışmış ancak SNS adayı Tomislav Nikolić'e karşı kaybetmişti.
