Rusya'nın Naftna Industrija Srbije (NIS) şirketindeki hissesinin Macar MOL enerji grubuna satışı, Rus medyasında kapsamlı şekilde ele alındı. Sırbistan Enerji Bakanı, hayata geçirilen anlaşmanın ardından, Rus çoğunluk hissedarlarının, ABD yaptırımları altında bulunan en büyük Sırp petrol şirketinin, hisselerini Macar MOL'a devretmeyi kabul ettiklerini bildirdi.

Anlaşmanın detayları, Amerika Birleşik Devletleri hükümetine onay için sunulacak. Bu adım, şirketin, yaptırımlar nedeniyle Sırbistan'daki tek rafinerisinde bir daha kapanma olasılığını önlemek amacı taşıyor. Bakan ayrıca, Sırbistan'ın, şirket içerisindeki azınlık payını artırmayı başardığını ve daha fazla karar alma yetkisi elde edeceğini vurguladı.

MOL'un, Pančevo'daki rafinerinin işletilmesine devam edeceğine yönelik taahhüdü iki taraf arasındaki endişeleri hafifletmiş durumda. TASS, NIS'in, ABD Hazine Bakanlığı'na bağlı Yabancı Varlıklar Kontrol Ofisi'nden (OFAC) operasyonel lisansını uzatmak için başvuruda bulunduğunu aktardı.

19 Ocak'ta Gazprom ve MOL, NIS'in hisselerinin satışına yönelik bir niyet anlaşması imzaladıklarını duyurmuştu. Sırbistan hükümeti, şirket içindeki payını %5 artırarak, şirketin genel kurulundaki bazı kararlara etki sağlama imkanı kazanıyor. MOL, ayrıca, ADNOC ile de NIS'in azınlık hissedarı olması için müzakerelerde bulunuyor.

MOL tarafından yayımlanan haberlerde, anlaşmanın 31 Mart 2026’ya kadar tamamlanmasının planlandığı ifade edildi. Bunun için OFAC'tan gerekli onayın alınması gerekiyor. Sözleşme, NIS üzerinde önemli kontrol ve hisse sahibinin sorumluluklarını da beraberinde getirecek.

Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, söz konusu satışın taraflar için faydalı olduğunu vurguladı. Lavrov, anlaşmanın, eğer Rus tarafı aleyhine olsaydı, gerçekleşmeyeceğini belirtti.

MOL, kıyısı olmayan ülkelerin enerji bağımsızlığının, güçlü yerel rafinerilerin iş birliği gerektirdiğini ve güvenilir ortaklar edinmelerinin gerekli olduğunu ifade etti. ADNOC, günlük 4.85 milyon varil olan petrol üretim kapasitesini 5 milyon varile çıkarmak hedefi taşırken, 150 milyar dolarlık yatırım planını da onayladı.

Alfa Capital Yönetim Şirketi'nden Nikita Zevakin, ADNOC ile yapılan müzakerelerin, sürekli mühendislik ve petrol sağlama isteği olan bir yatırımcıyı çekme çabası olabileceğini kaydetti. Rus petrolünün, MOL’un aldığı hissenin %50-55'ini oluşturduğu belirtilirken, MOL, Rusya Federasyonu'na olan bağımlılığı azaltma yollarını araştırdığını açıkladı.

Ancak Rusya Federasyonu Maliye Üniversitesi uzmanı Igor Yushkov, ADNOC'un katılımının finansman elde etme veya arkasında Amerikan çıkarlarının bulunma amacı taşıyabileceğini dile getirdi. Anlaşmanın, tüm tarafların kazandığı bir durum olduğunu söyleyen Yushkov, Gazprom Neft'in finans kaynağını çekebileceğini, Sırbistan’ın hisse oranını artıracağını ve Macaristan’ın cazip bir varlığa sahip olacağını öngördü.