Balkan Turizm Uzmanları Ağı'ndan Prof. Dr. Snežana Štetić, RTS'ye yaptığı açıklamada, yaz sezonunda Sırbistan'dan gençlerin genellikle Hırvatistan'a çalışmak ve aynı zamanda başka bir ülkeyi ziyaret etmek amacıyla gittiklerini belirtti. Geçen yıl Hırvatistan'ın turizm sektöründe 70.000 işçiye ihtiyaç duyduğu ve Sırbistan vatandaşlarına yaklaşık 24.000 çalışma izni verildiği kaydedildi. Štetić, kazanılan paranın büyük bir kısmının Sırbistan'a geri döndüğünü veya gençlerin bunu birikim ve seyahat için kullandığını vurguladı. Bölgede turizm ve konaklama sektöründe, özellikle yaz sezonunda, işçilere ihtiyaç duyulduğu aktarıldı. Son zamanlarda Belgrad'daki bir kafede kahve siparişlerinin İngilizce verilmesi, yabancı uyrukluların Sırbistan'da da çalışmaya geldiğini gözler önüne seriyor. Hırvatistan'ın bu yıl 70.000 turizm işçisi aradığı, garsonların aylık 1.600 avronun üzerinde, aşçıların ise 2.500 ila 3.000 avro arasında kazanabileceği belirtildi. Karadağ'ın da yaklaşan sezon için 25.000 kişiye daha ihtiyacı olduğu kaydedildi. Prof. Dr. Snežana Štetić, Belgrad Chronicle programına konuk olarak yaptığı konuşmada, gençlerin yaz sezonunda Hırvatistan'a veya bölgedeki diğer ülkelere gitmelerinin nedenini, farklı bir ülke görmek ve para kazanmak istemeleri olarak açıkladı. Benzer durumun diğer ülkelerde de yaşandığını, gençlerin kendi ülkelerinde bu işleri yapmak istemediklerini aktardı. Ştetiç, 'Karadağlılar Karadağ'da çalışmak istemiyor, Sırbistan ve Hırvatistan'a gidiyor, Hırvatlar ise Avrupa ülkelerine gidiyor. Gençlerimiz bölge ülkelerinde çalışıyor, bu para kazanma, tasarruf etme veya Avrupa'da seyahat etme yolu. Ancak bu paranın bir kısmı Sırbistan'a da geri dönüyor,' diye belirtti. Ayrıca, Hırvatistan'da ek işgücü istihdamı için Avrupa fonlarının kullanıldığını da vurguladı. İnsanların neden en çok temizlik görevlisi ve yardımcı işçi pozisyonlarına başvurduğu sorusuna Štetić, bu meslekler için yüksek eğitim şartı aranmaması, çok iş olması ancak daha az sorumluluk içermesi nedeniyle tercih edildiğini açıkladı. Ştetiç, 'Yurtdışında da iş gücü açığı sorunu benzerdir ve orada da iyi uyum sağlıyorlar. Sırbistan'da konaklama ve otelcilik alanında kaliteli meslek okullarımız var,' diye kaydetti. Sırbistan'a çalışmaya gelen yabancıların kültürel hazırlık sürecinden geçtiğini, dil engelinin olduğu ancak dilin kilit olmadığı işlerde aşıldığını da sözlerine ekledi. Aynı zamanda, Belgrad'daki Konaklama ve Turizm Meslek Lisesi öğrencileri, 'Palas' otelde misafirleri nasıl karşılayacaklarını ve taleplerine nasıl yanıt vereceklerini öğreniyor. Otel ve restoran teknisyeni Marijana Bogdanović, bunun sıradan bir restoran değil, gerçek bir okul atölyesi olduğunu vurguladı. ‘Palas’ otelin okul atölyesinde pratik dersler öğretmeni ve resepsiyon şefi Ivan Jovančević, öğrencilerin okulda teoriyi öğrendiklerini, daha sonra bunu otelde daha üst düzeyde uyguladıklarını aktardı. Belgrad Konaklama ve Turizm Meslek Lisesi Müdür Yardımcısı ve 'Palas' otelin okul atölyesi müdür yardımcısı Dušan Komlenac, birinci yılda öğretmenin nasıl yapıldığını gösterdiğini, öğrencinin ise onu takip ederek öğrendiğini belirtti. 'İkinci yılda birlikte, ekip halinde çalışıyorlar ve üçüncü yılda ise neredeyse bağımsız hale geldiklerinde öğretmen öğrenciyi takip ediyor,' diye açıkladı Komlenac. Stajdaki öğrenciler, hem Belgrad'da hem de Sırbistan genelinde işgücü eksikliğini gideriyor. 'Tara' Askeri Kurumu'na ait üç otelde beş liseden ve dört yüksekokuldan öğrenciler çalışıyor. Öğrenci Marija Marković, stajın garson olarak çalışmasına yardımcı olduğunu, çok sayıda misafirle karşılaştığını ve başlangıçta heyecandan dolayı zorlandığını ancak çabucak alıştığını belirtti. 'Tara' Askeri Kurumu Pazarlama ve Kapasite Satışları Bölüm Başkanı Miroslav Rađen, pratik bilgilerin öğrencilerin daha sonra kolayca iş bulmalarına yardımcı olduğunu, bilgili ve istekli olanların iş ilişkisi kurabileceklerini kaydetti. Çaçak Gıda ve Konaklama Okulu Müdürü Vesna Dišić Veličić, okulun sürekli piyasayı takip ettiğini ve öğrencilerin işlerinde kullanacakları bilgileri edinmeleri için yeni konaklama tesisleri bulduğunu bildirdi. Misafirler öğrencileri gördüklerinde şikayet etmiyor. Her ihtimale karşı, yanlarında her zaman deneyimli biri bulunuyor. Vrnjačka Banja Konaklama ve Turizm Okulu Müdürü Jelena Čeperković, şirketin öğrenciyle bir iş gününü geçirmekten sorumlu bir mentor sağlaması gerektiğini, okuldan bir öğretmenin ise zaman zaman şirketi ziyaret ettiğini aktardı. İşgücü piyasasında garsonlar, aşçılar, fırıncılar, kasaplar, resepsiyonistler ve otelcilik yöneticileri gibi konaklama personeli eksikliği yaşanıyor. Bu tür mesleki eğitim programlarının, okul ile iş arasında bir köprü oluşturduğu için önemli olduğu vurgulandı.