Beyaz çimento bazlı derzleri temizlemek için evde sıkça başvurulan sirke, uzmanlara göre bu malzeme için uygun bir seçenek değil. Karbonat ve su karışımından elde edilen macun ise yüzey kirliliğini gidermede daha güvenli bir yöntem olarak öne çıkıyor.
Çok kirli beyaz çimento derzlerin yarısı sirkeyle, diğer yarısı karbonat macunuyla temizlendiğinde, karbonatın daha makul bir tercih olduğu görülüyor. Karbonat hafif aşındırıcı özelliği sayesinde fırçayla nazikçe ovulduğunda, açık renkli derzlerin zamanla gri veya koyu tonlara dönmesine yol açan kir tabakasını fiziksel olarak kaldırabiliyor.
Ancak sonuç her zaman garanti edilmiyor. Derz kalıcı olarak renk değiştirmişse, aşınmışsa, hasar görmüşse veya kir malzemenin derinliklerine işlemişse karbonat onu eski haline döndüremiyor.
Amerikan Seramik Karo Konseyi, geleneksel çimento derzlerin ağırlıklı olarak çimento ve kumdan üretildiğini belirterek asitlerin çimento bileşenini olumsuz etkileyebileceği uyarısında bulunuyor. Bu nedenle düzenli bakımda sirke gibi asidik maddelere güvenilmesi önerilmiyor.
Karo yapıştırıcısı üreticileri de sirkenin sık kullanılmasının zamanla çimento derze zarar verebileceğine dikkat çekiyor. Birkaç damla sirkenin anında görünür bir hasar oluşturmayacağı, sorunun sürekli veya uzun süreli asit temasından kaynaklandığı vurgulanıyor.
Uygulanması önerilen yöntem ise şöyle: Önce ılık su ve yumuşak fırça denenmeli, yeterli olmazsa karbonat ve az miktarda suyla hazırlanan macun küçük bir alana uygulanıp fırçayla nazikçe ovulmalı, ardından temiz suyla iyice durulanmalı ve yüzey kurulanmalı. Tüm yüzeye uygulamadan önce her temizlik maddesi küçük ve görünmeyen bir noktada test edilmeli.
Tüm derzlerin aynı olmadığı da hatırlatılıyor. Epoksi ve diğer özel derz türleri klasik çimento derzlerden farklı özellikler taşıyor; bu türlerde üretici talimatlarına uyulması gerekiyor. Mermer, kireçtaşı ve traverten gibi doğal taş karolarda ise sirke ve diğer asitler yüzeye zarar verebiliyor.
Derzlerdeki kararma küften kaynaklanıyorsa, sorunun yalnızca renk kapatma veya sert fırçalama ile çözülemeyeceği, aşırı nemin kaynağının ortadan kaldırılması, ortamın havalandırılması ve uygun amaçlı ürünlerin kullanılması gerektiği belirtiliyor.
Sirke ile karbonatın karıştırılmasının yoğun köpük ve kabarcık oluşturması, güçlü bir temizlik etkisi olduğu izlenimi verse de bu, asit ve bazın birbirini nötrleştirdiği kimyasal bir reaksiyonun sonucudur; köpük tek başına daha iyi temizlik anlamına gelmiyor.
Temel kural, sıradan çimento derzlerde her zaman en yumuşak yöntemle başlamak ve gerekirse o derz türüne özel bir ürüne geçmek olarak özetleniyor.