Sırbistan Çevre Koruma Bakanı Sara Pavkov, ülkenin 2030 yılına kadar atıkların Avrupa standartlarında işleneceği sekiz modern bölgesel atık yönetim merkezi kurmayı hedeflediğini açıkladı. Pavkov, bu hedefi Belgrad Fuarı'nda düzenlenen 21. Uluslararası Enerji Fuarı ile 22. Uluslararası Çevre ve Doğal Kaynakların Korunması Fuarı EcoFair'in açılışında dile getirdi.
21-23 Ekim tarihleri arasında "Doğadaki Mesaj" sloganıyla düzenlenen iki fuar, enerji güvenliği, enerji verimliliği, yenilenebilir enerji kaynakları, yeşil ekonomi, geri dönüşüm ve atık yönetimi konularına odaklanıyor. Etkinliklerde kurum, iş dünyası ve bilim çevrelerinin temsilcileri ile yerli ve yabancı katılımcılar bir araya geliyor. Açılış törenine devlet yönetimi ve yerel yönetim temsilcileri katıldı; konuşmaları Madencilik ve Enerji Bakanlığı'nda yenilenebilir enerji danışmanı olan Rade Mrdak ile Çevre Koruma Bakanı Sara Pavkov yaptı.
Pavkov, iki fuarın çevre koruma, enerji güvenliği ve sürdürülebilir kalkınma gibi devlet öncelikleri arasında üst sıralarda yer alan konulara ayrıldığını belirtti. Etkinliklerin önemine sekiz ülkeden katılımcının yer almasının da işaret ettiğini söyleyen Pavkov, bu yılki EcoFair'in ev sahibinin Novi Sad kent yönetiminin çevre koruma birimi olduğunu kaydetti.
Bakan, ülkenin çevre korumaya yatırım yaptığını vurgulayarak şu anda inşa edilen atık su arıtma tesislerinden yaklaşık 500 bin kişinin doğrudan yararlanacağını bildirdi. Pavkov'a göre 465 kilometrelik kanalizasyon şebekesi tamamlanmış ya da yapım aşamasında.
Hava kalitesini iyileştirmeye yönelik önlemlere de değinen Pavkov, devletin 2021'den bu yana fuel-oil, kömür veya akaryakıt kullanan kazanların değiştirilmesini kamu ihaleleriyle teşvik ettiğini hatırlattı. 2027'ye kadar bu tür 200 kazanın gaza ya da çevreye daha uygun başka bir enerji kaynağına geçmesinin hedeflendiğini belirten Pavkov, kamu kurumlarındaki yaklaşık 300 kazanın şimdiden değiştirildiğini veya değişiminin sürdüğünü söyledi. Devlet desteğiyle 5.555 bireysel ısıtma ocağının da değiştirildiğini, 19 sağlıksız çöp sahasının rehabilitasyonunun devam ettiğini aktardı.
Pavkov, Sırbistan topraklarının koruma altındaki bölümünün yüzde 10,7'ye çıktığını ve yarım milyondan fazla fidanın dikiminin desteklendiğini ifade etti. Çevre korumanın devlet, kurumlar ve vatandaşların ortak hareketini gerektirdiğini belirten Bakan, büyük ulusal hedeflerin hem büyük örgütlü adımlarla hem de küçük kişisel adımlarla gerçekleştiğini söyledi.
Pavkov, açılışın ardından Srbijavode kamu su yönetimi şirketiyle Belgrad'da düzenlenecek Expo 2027 özel sergisine ortak katılımı düzenleyen bir sözleşme imzaladı. Expo 2027'yi Sırbistan'ın sonuçlarını ve kalkınma potansiyelini dünyaya tanıtması için büyük bir fırsat olarak nitelendirdi.
Madencilik ve Enerji Bakanlığı danışmanı Rade Mrdak ise enerji fuarının sektördeki en önemli projelerin, yatırımların ve modern teknolojik çözümlerin tanıtılmasının yanı sıra vatandaşlara enerjiyi daha verimli kullanma, maliyetleri düşürme ve yaşam kalitesini artırma imkânlarını aktarma fırsatı sunduğunu söyledi. Bakanlığın bu yıl da enerji verimliliğine özel önem verdiğini belirten Mrdak, 21-23 Ekim arasında fuardaki bakanlık standında konutlarda uygulanabilecek farklı enerji iyileştirme önlemlerini gösteren enerji verimli bir evin tanıtılacağını kaydetti.
Mrdak, doğrama değişimi, yalıtım, ısı pompaları ve güneş panelleriyle ne kadar enerji tasarrufu sağlanabileceğini ve vatandaşların bu önlemler için devletten ne kadar mali destek alabileceğini somut biçimde göstermek istediklerini anlattı. Isı yalıtımının yaklaşık yüzde 20 enerji tasarrufu sağlayabileceğini, ısı pompalarının ısınma tüketimini yüzde 70'e kadar düşürebileceğini belirtti.
Devletin sübvansiyon programı kapsamında bireysel enerji verimliliği önlemleri için yatırım değerinin yüzde 50'sine, doğrama değişimi ile yalıtımın birlikte yapılması gibi paket önlemlerde yüzde 65'ine kadar destek sağlandığını söyleyen Mrdak, sosyal yardıma muhtaç haneler için iş bedelinin yüzde 90'ına kadar sübvansiyon öngörüldüğünü aktardı.
Mrdak'a göre 2021'den bu yana Sırbistan genelinde yaklaşık 50 bin hane, müstakil ev ve dairelerde enerji iyileştirmesi için sübvansiyon aldı; bakanlığın hedefi bu sayıyı 2027 sonuna kadar yaklaşık 70 bine çıkarmak. Yeni bir sübvansiyon turunun da hazırlandığını belirten Mrdak, bakanlığın birkaç hafta içinde şehirler ve belediyeler için yeni bir kamu ihalesi açacağını, yerel yönetimlerle sözleşmelerin imzalanmasının ardından 60 gün içinde vatandaşlara yönelik başvuruların başlatılacağını bildirdi. Böylece yıl sonunda yeni bir sübvansiyon başvuru turunun beklenebileceğini söyledi.
Fuar, Belgrad Fuarı'nın 3 numaralı salonunda her gün 10.00-17.00 saatleri arasında ziyaret edilebilecek. Üç gün boyunca uzman konferansları, panel tartışmaları, iş görüşmeleri (B2B) ve enerji ile ekoloji alanlarındaki en yeni teknolojik gelişmelerin sunumları planlanıyor. Bireysel giriş ücreti 800 dinar, grup girişi 350 dinar, otopark ise saat başına 300 dinar. Fuara Almanya, Türkiye, Yunanistan, Macaristan, Kanada, Bulgaristan, Hırvatistan ve Polonya'dan katılımcılar da yer alıyor. Etkinliklerin sponsorları Sırbistan Madencilik ve Enerji Bakanlığı ile Çevre Koruma Bakanlığı.
