Đura Macuta Hükümeti'nin kurulmasından bir yıl sonra Sırbistan Eğitim Bakanı Dejan Vuk Stanković, Blic'e verdiği röportajda bakan olduktan sonraki eğitimdeki durumu, fakültelerdeki öğretmenlik bölümlerine ilgideki düşüşü, okullarda cep telefonu kullanımını ve yapay zeka uygulamasını, akran zorbalığıyla mücadeleyi ve Eğitim Bakanlığı'nın gelecek planlarını açıkça bildirdi. Sırbistan Eğitim Bakanı Dejan Vuk Stanković, göreve başladığı bir yıl öncesine dönüp baktığında en büyük zorluğun, eğitim sisteminin derin bir krizde olması, çoğu üniversitede ders yapılmaması, blokajlar bulunması ve bazı liselerin tam kapasite çalışmaması olduğunu belirtti. Bakan, ilk ve temel amacının sistemi yasal ve düzenli çalışma durumuna geri döndürmek olduğunu kaydetti. Hükümetin Sırbistan'daki tüm üniversite temsilcileriyle diyalog başlattığını, ilk toplantıda blokajlara moratoryum önerdiğini ve ders telafisinin, normal ders çalışma düzenine geri dönüşün ve akademik yılın başlamasının gerekliliğine dikkat çektiğini vurguladı. Stanković, telafi tam olarak gerçekleşmese de bir sonraki yıl için kayıt kotalarını onayladıklarını ve tüm zorluklara rağmen kaçırılanların telafi edilmesi ve okul ve akademik yılın korunması için farklı ders modellerine izin verdiklerini açıkladı. Bakan, Eğitim Bakanlığı'nın yükseköğretim kurumlarında işleyişin normalleştirilmesi politikasını savunduğunu belirtti. Üniversitelerin birincil amacına uygun şekilde işlev görmesini hedeflediklerini, bunun da öğrencilere bilgi aktarımı, genişletilmesi ve doğrulanması olduğunu vurguladı. Eğitimin yüksek düzeydeki politizasyonunun ciddi sonuçları olduğu gerçeğinin göz ardı edilemeyeceğini kaydetti. Üniversitelerde bir dönem ders sürecinden çok siyasi angajmanların konuşulduğunu aktardı. Bunun somut ve ölçülebilir sonuçları olduğunu açıklayan Stanković, daha az mezun öğrenci, kayıt ilgisinde düşüş ve gençlerin ilgisinde azalma yaşandığını belirtti. Eğitimin günlük siyasetin etkisinden tamamen arındırılması gereken bir alan olduğunu vurgulayarak, sistemin temel işlevi olan bilgiye dönmesi konusunda ısrarcı olduklarını kaydetti. Bakan, geçen yıl 52.000'den fazla kendi kendini finanse eden öğrencinin öğrenim ücretlerinin bir kısmını geri aldığını bildirdi. Bu yıl kendi kendini finanse eden öğrencilerin öğrenim ücreti iadesi amacıyla dört milyar dinar sağladıklarını kaydetti. Ayrıca, birçok kurum tam kapasite çalışmamasına rağmen fakültelerin maddi giderlerinin de karşılandığını açıkladı. Stanković, bu durumun karmaşık bir sorun olduğunu ve tek bir önlemle çözülemeyeceğini belirtti. Bakanlığın matematik, fizik, kimya, coğrafya ve biyoloji alanlarındaki öğretmenlik unvanlarını "açık pozisyon" olarak ele almaya çalışacağını kaydetti. Bu durumun katsayı düzeltmesine ve bu mesleği seçen kişilerin daha yüksek kazanç elde etme imkanına yol açacağını aktardı. Ayrıca, genç nesillerin eğitimi için hayati önem taşıyan bu alanlardaki en uzman kişilerin ilkokul ve ortaokul müfredatlarını tasarlayan komisyonların çalışmalarına daha fazla dahil olmalarını arzu ettiğini vurguladı. Yükseköğretimde daha fazla rekabet ve özel sektör girişiminin teşvik edilmesinin kaliteye katkıda bulunabileceğini, zira tekelin olduğu yerlerde genellikle durgunluk yaşandığını ifade etti. Bakan, Sırbistan'daki 250 yükseköğretim kurumunda öğrenci ve çalışan güvenliğini sağlamak amacıyla kapsamlı güvenlik protokolü denetimlerinin başlatıldığını ve şu anda elli yükseköğretim kurumunda denetimlerin devam ettiğini açıkladı. Doğrudan nedenin, Belgrad Felsefe Fakültesi'nde bir öğrencinin hayatını kaybettiği trajedi olduğunu belirtti. Bunun ne bakanın bir hevesi ne de Hükümetin ve Eğitim Bakanlığı'nın baskıcı bir politikası olmadığını, aksine Eğitim Bakanlığı'nın topluma karşı bir yükümlülüğü olduğunu vurguladı. Denetimler sonrasında güvenlik protokollerine ne kadar uyulduğunun ve mevcut olup olmadıklarının görüleceğini kaydederek, öğrencilerin güvende olmasını ve yükseköğretim kurumlarına sorunsuz devam edebilmelerini istediklerini aktardı. Bakan, mesleki ortaöğretimin gençlere gelecekte seçtikleri işleri iyi bir şekilde yapabilmeleri için gerekli bilgi ve becerileri sağlaması gerektiğini belirtti. Tüm çabalarının bu yönde olduğunu açıklayarak, ekonominin ihtiyaçları doğrultusunda birkaç yıllık uyumlaştırma sürecinin ardından, gelecek yıl mesleki ortaokulların sunduğu yaklaşık 200 eğitim profilinin tamamının reforme edildiğini, yani pazar ve ekonomi ihtiyaçlarına uyarlandığını bildirdi. Stanković, mesleki ortaöğretim sistemlerinin ikili eğitim sistemi aracılığıyla belirli işverenlerin ihtiyaçlarına da yanıt verebildiğini ve önümüzdeki dönemde bu konuya ek vurgu yapacaklarını kaydetti. Mesleki ortaokullardaki tüm müfredat programlarının reforme edilmiş ve işgücü piyasasının ihtiyaçlarına uygun hale getirilmiş olmasına rağmen, teknolojiler, iş ve üretim süreçleri değiştiği için ekonomi ve işverenlerin işgücünden beklentilerinin bilgi ve beceriler açısından her gün değiştiğini vurguladı. Bu nedenle, ders ve öğrenme planlarının reformunun sürekli bir süreç olduğunu açıkladı. Bakan, cep telefonunun bir eğlence aracı olarak derste yerinin olmadığını ancak bir eğitim aracı olarak çok faydalı olabileceğini belirtti. Yakında cep telefonu kullanımına ilişkin protokoller hazırlayacaklarını ve eğitimde dijital dönüşüm sürecinde olduklarını kaydetti. Öğretmen Eğitimi Fakültesi Robotik ve Yapay Zeka Merkezi ile bu konuda çalıştıklarını ve öğretmenlerin dijital okuryazarlık düzeyini artırmak amacıyla bir dizi eğitim düzenlediklerini açıkladı. Stanković, yapay zekanın zaten bir gerçeklik olduğunu ve öğrenme sürecini geliştirebileceğini ancak öğretmenin yerini alamayacağını vurguladı. Önümüzdeki aylarda eğitimde yapay zeka kullanımı için bir kod hazırladıklarını belirtti. Şu anda okulların yaklaşık yüzde 40'ının yapay zeka uygulaması için teknik koşullara sahip olduğunu açıklayarak, önümüzdeki dönemde ek yatırımlar yapılacağını ve bu sürecin üç ila beş yıl içinde tamamlanmasını beklediğini kaydetti. Bakan, çocuk güvenliği ve akran zorbalığıyla mücadelenin, her ne kadar herhangi bir olay yaşandığında eğitim sistemi kamuoyunun merceği altında olsa da, sadece okulların, öğretmenlerin ve Eğitim Bakanlığı'nın özel konuları ve endişeleri olmadığını belirtti. Okullarda akran zorbalığını önleme ve müdahale sisteminin mevcut olduğunu ve işlediğini vurguladı. Okulların ve okul ekiplerinin belirlenmiş prosedürlere göre şiddet olaylarına müdahale ettiğini, aynı zamanda empatiyi, arkadaşlığı, çatışmaların barışçıl çözümünü teşvik eden önleyici tedbirler ve faaliyetler uyguladığını kaydetti. Etkinin iyi olması için ebeveynlerin de bu faaliyetlere aktif katılımcı ve bireysel durumların çözümünde yapıcı ortaklar olmasının gerekli olduğunu açıkladı. Ayrıca, şiddete karşı yanıtın kapsamlı olması için sosyal ve sağlık koruma sistemleri, savcılık ve polis gibi diğer devlet sistemlerinin de dahil olması ve etkili olması gerektiğini belirtti. Bakan, tüm okullarda tek vardiya sistemine geçişin büyük yatırımlar gerektiren bir süreç olduğunu kaydetti. Şu anda yaklaşık 400 okulun bu sistemde çalıştığını belirten Stanković, Dünya Bankası ile 20 okul için pilot bir proje başlattıklarını ve önümüzdeki dört yıl içinde 100'den fazla okulun tek vardiya sistemine uyarlanmasının planlandığını açıkladı. Bunun sadece altyapıyı değil, aynı zamanda öğrenmeden ders dışı aktivitelere kadar çocuklar için ek içerikleri de kapsadığını vurguladı. Stanković, temel amacının eğitim sisteminin yeniden işlev görmesi – derslerin yapılması, okulların çalışması, üniversitelerin amacını yerine getirmesi – olduğunu belirtti. Önümüzdeki dönemde bu sistemi daha iyi organizasyon, dijitalleşme ve insanlara daha fazla yatırım yaparak geliştirmek istediğini vurguladı. Katkıda bulunmak isteyen herkesle diyaloga hazır olduğunu açıklayarak, eğitimin diğer tüm farklılıkların üzerinde, ortak bir ilgi alanı olması gerektiğini kaydetti.