Sırbistan Cumhuriyet Jeodezi Kurumu (RGZ) Direktör Vekili Dalibor Babić, "Svoj na svome" (Herkes Kendi Yerinde) yasası kapsamında kaçak yapıların kaydı için bugüne kadar 2,7 milyon başvuru alındığını, bunların yaklaşık 200 bininin ek süre içinde yapıldığını açıkladı. Babić, başvurusunu henüz yapmamış vatandaşları gün sonuna kadar işlemlerini tamamlamaya çağırdı.
Babić, Tanjug ajansına yaptığı açıklamada, devletin bugüne kadar yapı izinlerine aykırı inşa edilen yapıların mülkiyet hakkı tesciline ilişkin 1 milyon 200 bin belge düzenlediğini belirtti. Kadastronun bu belgeleri günlük yaklaşık 11 bin 500 yapı için işleme aldığını ifade eden Babić, kurumun tüm kapasitesinin bu işe yönlendirildiğini, başka işlerde çalışan personelin de belgelerin en kısa sürede işleme alınması için görevlendirildiğini söyledi. RGZ, önümüzdeki birkaç gün içinde bugüne kadar düzenlenen tüm belgelerin kadastroya işlenmesini bekliyor.
Babić, başvurunun bugün yapılmasının önemine dikkat çekerek, elinde bazı belgeleri bulunmayan vatandaşların bunları makul bir süre içinde ek belge olarak sunabileceğini, ya da Mekânsal Planlama ve Şehircilik Ajansı'nın belgelerin eksik olduğu yönünde bildirimde bulunacağını kaydetti. Babić, "En önemlisi başvuruyu yapmak. Devletin amacı tüm taşınmazları kayıt altına almak" dedi.
Yasal süre içinde başvuru yapamayan kaçak yapı sahipleri, "Svoj na svome" yasası kapsamında bugün gece yarısına kadar başvuruda bulunabilecek. Babić, ek sürede yapılan yaklaşık 200 bin başvurunun büyük ölçüde sağlık sorunları, yurt dışında bulunma gibi haklı ve nesnel gerekçelere dayandığını belirtti.
Başvurular bugün "Svoj na svome" portalı üzerinden, Sırbistan Postası'nın herhangi bir şubesinde veya tüm yerel yönetim birimlerinde yapılabiliyor. Bu kapsamda nöbetçi gişeler oluşturuldu. Babić, gerekli belgelerin basit olduğunu, vatandaşların kimlik kartlarını yanlarına almaları ve başvuruda bulunacakları yapının parsel numarası ile bulunduğu belediyeyi bilmeleri gerektiğini söyledi. Posta şubeleri ve yerel yönetimlerdeki görevlilerin vatandaşlara gerekli yardımı sağlayacağını ekledi.
Kadastronun, mülkiyet hakkı tesciline esas olan belge ve raporları vatandaşların ev adreslerine gönderdiğini aktaran Babić, ayrıca RGZ'nin her kadastro biriminde randevu alınmadan ve ücretsiz olarak "Taşınmazınızın kimlik kartı" adlı belgenin alınabildiğini belirtti. Babić, bu belgenin tapu kaydıyla aynı öneme sahip olduğunu ifade etti.
Yerel yönetimlerin bugün akşama kadar açık kalacağını ve vatandaşların başvurularını yapabileceğini söyleyen Babić, vatandaşlardan başvurularının durumunu portal üzerinden takip etmelerini istedi. Şimdiye kadar eksik başvuru sayısının az olduğunu belirten Babić, devletin genellikle tamamlanmış dosyaları işleme aldığını, belgelerin eksik olduğu durumlarda vatandaşlara hangi kanıtların sunulması gerektiği konusunda bildirim yapıldığını anlattı. Eksikliklerin genellikle uzmanlarca hazırlanan bölüm krokileri ya da parsel sahibinden başvuruyu yapan kişiye uzanan hukuki sürekliliği gösteren veriler olduğunu söyledi.
Babić, Mekânsal Planlama ve Şehircilik Ajansı ile işbirliğinin üst düzeyde olduğunu, kurumların vatandaşların yararına birlikte çalışması gerektiğini vurguladı. Tamamlanan başvuruların büyük bölümünün önümüzdeki dönemde işleme alınmasını ve vatandaşların nihai belgelerini alarak kadastroya kaydolmasını beklediklerini dile getirdi.
Kaçak yapıların kaydına ilişkin yasa kapsamındaki başvuru süreci 8 Aralık 2025'te başladı ve 8 Şubat 2026 gece yarısına kadar sürdü. Başvurular, Mekânsal Planlama ve Şehircilik Ajansı'nın oluşturduğu dijital platform üzerinden kimlik numarası ve kimlik kartı, eUprava portalı hesabı ya da yerel yönetim hizmet merkezi aracılığıyla yapılabiliyor.
Kayıt ücretleri yapının büyüklüğüne ve bulunduğu yere göre 100 ile 1.000 avro arasında değişiyor. Sosyal yardım alanlar, engelliler, gaziler, tek ebeveynli aileler ile üç ve daha fazla çocuğu olan aileler ücretten muaf tutuluyor.
Yasa, yapıların önce kayıt altına alınmasını, ardından kadastroya işlenmesini öngörüyor. Böylece vatandaşlar taşınmazlarını satış, miras, ipotek gibi işlemlerde serbestçe kullanabilecek ve yapıları yasal olarak altyapıya bağlatabilecek. Yasa ayrıca yeni kaçak yapılaşmaya sıfır tolerans uygulanmasını öngörüyor; yürürlüğe girmesinin ardından inşaat ruhsatı veya yapı izni olmadan inşa edilen tüm yapılar devlet mülkiyeti olarak kaydedilecek.
