Dok kalendarska jesen grejnu sezonu işaret ediyor, Sırbistan halkı bu dönemde ülkenin enerji devleri ve gelecek aylarda karşılaşabileceğimiz zorluklara karşı hazırlanma durumları hakkında klasik endişelerle karşı karşıya. Bu mantıklı çünkü küresel enerji krizi içindeyiz, bu yüzden her soğuk dalganın ardından borsada fiyatlar uçuyor. Devlet yetkililerinin açıklamalarına göre, Sırbistan şu anda enerji bariyerini kaldırmış ve bu krizi durdurmak için EPS ve Srbijagas depoları dolu. Ancak hiçbir sistem izole bir ada olmadığı bir çağda, vatandaşlarımızın huzurlu uykusu sadece devletin hamlelerine bağlı değil, aynı zamanda bizi etkileyebilecek beklenmedik küresel akımlara da bağlı.
Bu nedenle, kış enerji barışına mı giriyoruz yoksa üzerinde ince bir buz tabakası olan bir sezon mu bizi bekliyor?
Enerji Bakanı Dubravka Đedović Handanović'in “Blic Biznis”’e verdiği bilgilere göre, tankın üstünde olmayacağız çünkü devlet, iki temel şirket olan EPS ve Srbijagas'ın küresel enerji krizi dalgalarından bağımsız kalmasını sağlamak için tüm önlemleri almış.
Bu, elektrik üretimi açısından özellikle önemlidir, çünkü yaz boyunca aşırı sıcaklıklar nedeniyle sistemlerimizde ciddi bir lojistik ve operasyonel mücadele yaşandı. Danube'daki su seviyeleri 1920 yılından beri kaydedilen en düşük seviyede kaldı ve bu durum elektrik üretimine direkt ve önemli ölçüde etki ediyor. "Đerdap" inşa edildiğinden beri en kötü hidrolojik yıl. Ağustos ayında iki en büyük hidroelektrik santrali, o ay için yıllık ortalamaya göre sadece %40 üretti. Danube'daki eksikliği "Bajina Bašta" ters hidroelektrik santralinin artırılmış çalışması ve piyasadan ek miktarların alınmasıyla telafi ediyoruz. Bu, “Elektroprivreda Srbije” için mali sonuçları doğuruyor ancak en önemlisi hiçbir şeyin eksik olmaması. Ayrıca akıllıca davranmamız ve enerji tasarrufu yapmamız da önemli - Enerji Bakanı Đedović Handanović "Blic Biznis"’e söyledi.
Bu mali sonuçlara, yaz boyunca yüksek tüketim nedeniyle büyük ölçüde artan sıcaklıklar nedeniyle ithal edilen elektrik de katkıda bulunuyor. Bu durum kış aylarında ekstrem derecede düşük sıcaklıklarda tekrarlanabilir ve bu nedenle ne kadar miktarın söz konusu olduğu belirsiz. 2026 yılı için toplam ithalat miktarının 6.931 GWh (bir önceki yıla göre %14 daha az) olacağı Enerji Hesabı'nda belirtiliyor. Ancak, bu durumun aşılıp aşılmayacağını sadece Ocak 2027'de öğreneceğiz.
Şu an için termo sektöründeki durum yılın başındaki duruma göre daha iyi.
Bakan bunu "Blic Biznis"’e söyledi. - Elektrik enerjisi tedarikinin istikrarı mutlak önceliktir ve EPS, kış sezonuna hazırlık yapmak için ilkbahardan beri yoğun bir şekilde çalışıyor. Yılın başındaki kömür üretimdeki zorluklar nedeniyle, madencilik sektörü bu yaz yorulmadan çalıştı, aylık üretim planın üzerinde. Kömürlü sistemlerdeki tüm onarımlar tamamlandı, termo blokları ve hidro agregatlarının son onarımları da sona ermekte ve bunların hepsi 1 Kasım'a kadar planlandığı gibi tamamlanacak.
Aynı zamanda "Radljevo" ve Polje “E” madenleri için yeni madencilik ekipmanının montajı yapılıyor, bu dört yeni sistem gelecek yıllarda kömür üretimini stabil hale getirecek. Radljevo'da iki makine zaten üretimde ve yakında bir diğer depolamak da eklenerek son testler tamamlanıyor. Ayrıca Polje “E” için yeni bandvagonun çalışmaları da tamamlandı ve taşıma için hazır. 450 milyon euro değerindeki bu yatırımın ilk etkileri en genç Kolubara madeninde "Radljevo"da bu yıl görülecek. Kostolački Drmno madeni planlanan miktarların üzerinde, kömür deposu %10 artırıldı. Đedović Handanović bunu belirtiyor.
Ayrıca bu iyi performanslara rağmen, kış sezonunda kömür ithalatı stratejinin bir parçası olacak. - En büyük zorluk kaliteli kömürün kalitesi, özellikle Kolubara kömürüdür, çünkü lignit çıkarılması son yılların kaçınılmazlığı ve buna göre hesaplama yapmamız gerekiyor. Termoelektrik santrallerin çalışması kömürün kalitesine ve soğutma için gerekli olan suyun bulunabilirliğine bağlıdır ve bunların hepsi termal santrallerde üretimi azalttı. Termoelektrik santrallerdeki kömür rezervleri yüksek seviyede olup yaklaşık 1,8 milyon tona ulaştı. Kış sezonuna kadar 2 milyon ton hedeflediğimiz depolama süreci devam ediyor. EPS, TENT için kalite ve kalori değeri iyileştirilmek amacıyla şu anda sadece Endonezya'dan kömür ithal ediyor. Termoelektrik santrallerdeki mazot da düzenli olarak tedarik ediliyor ve önümüzdeki haftalarda 50.000 tonu aşan bir seviyeye ulaşacak - açıklıyor Đedović Handanović.
Kış sezonunda önemli bir unsur olan gaz, Avrupa'daki fiyatları büyük ölçüde artırıyor. "Blic Biznis" Enerji Bakanı Đedović Handanović'e, depolarımızda ne kadar mavi enerji olduğunu, Ruslarla yapılan anlaşmanın ne zaman uzatılacağını ve bu durumun piyasa koşullarına göre nasıl bir fiyata yapılacağını sordu.
- Şu anda Sırbistan, 700 milyon m3'den fazla gaz depolarında bulunduruyor, bu da rekor seviye. Yeni bir gaz anlaşmasının yıl sonuna kadar uzatılmasını bekliyoruz ve yeni tedarik anlaşması fiyatlandırma, o dönemde borsada yaşanan olaylara göre belirlenecek. Şu anda bunun hakkında konuşmak erken. Rusya Federasyonu'ndan aldığımız gazın piyasa koşullarına göre çok daha uygun şartlarda olması nedeniyle bu yönün bize sağlayacağı önemli - açıkladı Enerji Bakanı.
Tüm onarım raporları, kömür tonları ve depolanmış gaz hacimleri göz önüne alındığında, Sırbistan'ın gelecek kışa daha güvenli bir pozisyonda girdiği görülüyor. EPS ve Srbijagas tarafından oluşturulan yerel enerji bariyeri teknik olarak hazır ancak tamamen bağımsız bir sistem yok. Sırbistan hala önemli ölçüde enerji ithal ediyor, bu nedenle radyatörlerimizin ve ampullerin istikrarı sadece Beograd'ın kontrol edebileceği faktörlere bağlı değil.
Bu durum, küresel piyasalardaki her dalgalanmanın, sınırlamalar yoluyla veya devlet bütçesi ve vatandaşların paralarına yapılan baskı yoluyla daha sonra bizim alanımıza taşınabileceği anlamına geliyor. Bu nedenle, Sırbistan'ın gerçek, uzun vadeli enerji bağımsızlığı sadece bir kış için dolu depolar değil, aynı zamanda hızlandırılmış modernizasyon, yeni üretim kapasitelerinin inşası ve hareketsiz enerji haritasında akıllıca bir denge kurmaktan geçiyor.
